Het dorp Sloten was tot halverwege de jaren zeventig van de vorige eeuw een belangrijk winkelcentrum voor de bewoners van (het nog resterende deel van) de vroegere landelijke gemeente Sloten.

Er waren veel winkeltjes van alle gezindten, die (bijna) alles verkochten wat de mensen in die tijd nodig hadden. Wie katholiek was, kocht bij voorkeur bij een katholieke winkel. En hetzelfde gold voor de protestanten.

Wie herinnert zich nog hoe de muurschildering van Bakkerij Huizinga eruit zag? Welke achtergrondkleur is gebruikt? En in welke kleur(en) stond deze tekst “BAKKERIJ BROOD KOEK BANKET CHOCOLADE SUIKERWERKEN” erop geschilderd? Foto: Beeldbank Stadsarchief Amsterdam.

Vier bakkers op Sloten
Het dorp telde in de loop der jaren zelfs vier (banket)bakkerijen. Een daarvan was de ‘Electrische banket- en broodbakkerij Huizinga’, zoals op de luifel aan de voorkant van het pand aan de Sloterweg 1236 vermeld stond. Dit voormalige winkelpand staat onveranderd op de hoek met de Osdorperweg.

Harrie Holla en zijn echtgenote Truus de Waal namen het pand over en openden er in 1956 hun kruidenierswinkel. Daarvan waren er in die tijd heel wat op het dorp. Sommige producten verkocht iedereen, maar voor andere producten kon je in slechts één winkel terecht. De ‘winkel van Harrie en Truus’ – zoals men er op het dorp over sprak en waardoor iedereen meteen wist over welke winkel het ging – sloot in 1975. Het echtpaar had al die tijd de geschilderde reclameboodschap van hun voorganger Huizinga op de zijgevel laten zitten. Doordat het dorp tegenwoordig een beschermd dorpsgezicht is, zijn de herinneringen aan de oorspronkelijke functie van panden blijvend zichtbaar. De winkelruit herinnert daarom ook nu nog aan de tijd dat in dit pand een winkel was gevestigd.

Alleen nog zwart-wit afbeeldingen
De schildering op de zijmuur van het pand tegenover Osdorperweg 1 is echter in de tweede helft van de jaren zeventig verwijderd door de eigenaren, die het pand van de familie Holla kochten. Het enige wat nu nog resteert zijn zwart-wit afbeeldingen van hoe deze reclame-uiting van begin vorige eeuw eruit heeft gezien. De Werkgroep Historie Sloten-Oud Osdorp wil heel graag weten wat de oorspronkelijke kleuren van deze muurschildering waren. Kan iemand zich dat nog herinneren? Of, nog beter: heeft iemand er nog een kleurenfoto van in zijn archief? Ook andere informatie over brood- en banketbakkerij Huizinga is welkom.

Deel al uw herinneringen – hoe klein ook – graag via de mail. Ieder stukje informatie kan helpen om de puzzel te leggen.

Op elke vrije muur een reclame
Deze schildering was overigens geen uitzondering. Op historische foto’s van het dorp is te zien dat veel winkeliers aan hun gevels flink reclame maakten voor hun waar. Op het dorp hingen vooral veel emaillen reclameborden met reclames voor merken van producten die in de winkels werden verkocht. Daarvoor ontvingen de winkeliers wat welkome extra inkomsten. Op Sloten hingen onder andere borden van Philips, Triomf, Droste, Teolin en Teoflux, Van Nelle’s Tabak, Victoria Verzekeringen, Van Nelle’s Koffie en Thee, Coca-Cola (Verfrist U het best), Rinto (banden, uitlaten, schokbrekers, trekhaken), Seven-Up en van Mantano (25 héle goeie sigaretten voor één-40).

Tamar Frankfurther; 18 oktober 2026.

Veel nieuwbouwprojecten in het landelijke gebied doen de wenkbrauwen fronsen, maar gelukkig zijn er ook bouwplannen die de uitzondering op de regel vormen.

Dit geldt bijvoorbeeld voor de nieuwbouw in het hart van Oud Osdorp, waar de jongste dochter Worm samen met haar man Raymond Kuijper een nieuwe hoeve aan het bouwen is. De stand van zaken begin oktober 2026.

Inmiddels is de bouw zover gevorderd dat goed te zien is dat de nieuwe hoeve sterk lijkt op zijn voorganger. Foto: Hetty Kuijper-Worm.

Familie Worm woont al 131 jaar op deze grond
De nieuwbouw komt op de plek van boerderij ‘Nooit Gedacht’, die sinds 1895 werd bewoond door de familie Worm. De lange boerderij met de donkere steen en de oranje pannen was een beeldbepalend pand. De boerderij ging van vader Hendrik over op zoon Piet. Hij moest zijn broers uitkopen en verkocht een deel van de eigendommen aan de gemeente. Dit gold ook voor de hoeve zelf. Piet had op zijn beurt zijn zoons Henk en Gerrit als erfgenaam. Al die jaren hebben die generaties Worm met veel plezier op deze plek gewoond en gewerkt op hun melk- en veeteeltbedrijf.

Boerderij ‘Nooit Gedacht’ aan de Osdorperweg 571 in de jaren vijftig van de vorige eeuw. Foto: Familiearchief Worm.

Achterstallig onderhoud door gemeente leidde tot sloop
Altijd al had de familie de langgekoesterde wens om de boerderij als woonplek terug in de familie te krijgen. De gemeente heeft als toenmalig eigenaar het pand slecht onderhouden. Daardoor verkeerde de hoeve in een zo slechte staat dat het onhaalbaar was om de oude hoeve te behouden en opnieuw voor bewoning geschikt te maken. Tot ieders verdriet – en in het bijzonder van de familie Worm – moest de oude boerderij in 2019 worden gesloopt.

Aan de kant van de Osdorperweg leek het alsof de oude boerderij nog te redden was, maar wie omliep zag een heel ander beeld. Omdat de gemeente als eigenaar de oude boerderij sterk verwaarloosd had, stond de ooit zo trotse hoeve jarenlang te verkrotten. Sloop was onvermijdelijk. Foto: Erik Swierstra, 22 april 2016.

Wie deze familie kent, weet dat – als zij zich vastbijten in een project (denk ook aan Over de Rand) – zij niet zomaar opgeven. Na tegenslag op tegenslag hebben zij het tij weten te keren. Het lukte Henks jongste dochter samen met haar man om de grond van de gemeente terug te kopen. Daarna volgde een lang en ingewikkeld traject om de felbegeerde omgevingsvergunning voor de nieuwbouw te bemachtigen.

Moderne hoeve met kenmerken van zijn voorganger
Inmiddels is de bouw van een nieuwe wederom lange boerderij op deze plek in volle gang. De lengte, de hoogte en de dakvorm van de oude boerderij zijn behouden. Ook de vroegere gevelindeling is in het ontwerp terug te zien.

Ook andere kenmerken zijn terug te vinden in de nieuwe hoeve. Vanaf de Osdorperweg blijft de poort zichtbaar naar de vroegere wagenschuur en de voordeur met het woongedeelte bevinden zich ook nu weer in het midden van het pand. En niet te vergeten: aan de rechterkant zullen smallere raampjes komen, die verwijzen naar de vroegere stalraampjes. Aan de rechterkant hebben de drie ingangen van de stal en het indertijd aangebouwde kalverenmelkhok plaats gemaakt voor de keuken. Half september ging de vlag in top omdat het hoogste punt was bereikt.

Er is voor gekozen om de boerderij iets verder van de Osdorperweg af te bouwen dan bij haar voorganger het geval was. Daardoor kan een klein voortuintje straks weer wat kleur geven en het dorpse karakter versterken.

Nakomelingen Worm keren terug op deze grond
Gerrit is inmiddels helaas overleden en Henk heeft de mooie leeftijd van 84 jaar bereikt. Niet alles gaat meer even soepel, maar elke dag kijkt hij met nieuwsgierigheid en trots hoe zijn geboorteplek steen-voor-steen weer wordt opgebouwd. Hetty, Raymond, dochter Qwen en zoon Bodi hopen in 2027 samen deze heerlijke plek als vierde generatie te mogen gaan bewonen.

De familie is heel blij dat het uiteindelijk toch gelukt is en laat met een knipoog weten: “Dát hadden we ‘Nooit Gedacht’!”

Tamar Frankfurther; 7 oktober 2026.

Sinds 2 september 2026 staan er borden met de tekst ‘Oud Osdorp’ met daaronder ‘gem. Amsterdam’ bij de poldergrenzen van het landelijke gebied. 

Dit is gebeurd op verzoek van de Dorpsraad Sloten-Oud Osdorp.

Dankzij de gemeente Amsterdam en het stadsdeelbestuur Nieuw-West is de naam ‘Oud Osdorp’ voortaan zichtbaar rondom het landelijke gebied. Zo ook bij de entree vanaf de Ookmeerweg naar de Osdorperweg. Al sinds de middeleeuwen is aan dit gebied – dat ligt tussen de Ookmeerweg, de Ringvaart, Halfweg en Geuzenveld – de naam ‘Osdorp’ verbonden. Foto: Theo Durenkamp.

Steun van college en DB
Tamar Frankfurther van de Werkgroep Historie legt uit: “Voormalig gemeenteraadslid van de SP Remine Alberts vond en vindt het ook van belang dat de eeuwenoude cultuurhistorie van Oud Osdorp in het gebied zichtbaar blijft en wordt erkend. Om dit mogelijk te maken heeft zij in februari 2025 schriftelijke vragen gesteld aan het college van Burgemeester en Wethouders.”

Eind juni van datzelfde jaar heeft burgemeester Femke Halsema antwoord gegeven: “Het college ziet de cultuurhistorische waarden van het landelijke gebied Oud Osdorp met een unieke geschiedenis die teruggaat tot de middeleeuwen. Wij erkennen het belang van deze geschiedenis die bijdraagt aan de identiteit, en op deze wijze dan ook in planvorming en inrichting van dit gebied expliciet moet worden betrokken.”

Bij oorspronkelijke poldergrenzen
Frankfurther: “Het college gaf ook aan positief te staan tegenover het plaatsen van plaatsnaamborden met de aanduiding ‘Oud Osdorp’ en daaronder ‘gem. Amsterdam’, maar liet weten dat het aan het stadsdeelbestuur Nieuw-West was om hierover een besluit te nemen. Dat is gebeurd en de naamborden zijn nu bij de oorspronkelijke poldergrenzen van het landelijke gebied geplaatst. Dat was tot 1962 overigens nog de grens van ‘Osdorp’. Noodgedwongen werd dat ‘Oud Osdorp’ omdat de gemeenteraad in dat jaar deze eeuwenoude gebiedsnaam zomaar had toegekend aan de nieuwbouwwijk. Tot die tijd heette die ‘Tuinstad Osdorp’.”

Je blijft in Amsterdam
Door op de borden de ondertekst ‘gem. Amsterdam’ toe te voegen, markeren ze alleen de gebiedsnaam ‘Oud Osdorp’. Frankfurther: “Zo wordt duidelijk en juridisch correct aangegeven dat je formeel nergens de gemeente Amsterdam verlaat. Om dat te bewerkstelligen is het nodig dat je in beide richtingen een bord plaatst: gebied in en gebied uit. Vandaar dat er richting Osdorp en Geuzenveld ook borden ‘Amsterdam’ zijn neergezet. Vergelijkbare borden staan overigens ook al jaren bij de andere dorpen die Amsterdam in het verleden heeft geannexeerd. Ga maar kijken. Ze staan ook rond Sloten, Zunderdorp, Durgerdam, Schellingwoude, Ransdorp, Holysloot, Driemond en de fusiegemeente Weesp.”

Op een later moment zullen de Oud Osdorp-borden officieel worden onthuld. Op dat moment zal de Werkgroep Historie met plezier meer informatie delen over de interessante cultuurhistorie van het landelijke gebied. Wordt dus zeker vervolgd.

Tamar Frankfurther; 19 september 2026.

Aanvulling geplaatst op 12 oktober 2026
De Werkgroep Historie ontving vragen over “hoe het dan zit met de naam Tuinen van West”, die door sommigen voor ditzelfde gebied wordt gebruikt. Het antwoord op deze vraag: Tuinen van West is de naam van de commerciële ondernemersvereniging in Oud Osdorp waar sommige bedrijven in het landelijke gebied bij zijn aangesloten. Het is geen gebiedsnaam. Deze naam klinkt in de oren van sommigen wellicht modieuzer dan Oud Osdorp, maar ontkent de eeuwenoude cultuurhistorie en daarmee de identiteit van het landelijke gebied. Een inwoner van dit gebied heet een ‘Oud Osdorper’ en geen ‘Tuinen van Wester’.

Vervolgens zijn er ook mensen die de naam ‘Tuinen van West’ verwarren met de naam ‘Fruittuin van West’. De laatste is de naam van het succesvolle en commerciële biologische plukbedrijf aan de Tom Schreursweg 48 in Oud Osdorp. Met onder andere een tuincafé en een biowinkel.

Het zat er een beetje aan te komen, maar toch is het voor Slotenaren een grote verrassing dat het zaaltje van de kerk – tussen de banpaalsteeg en de entree van de Driesprongschool met het adres Sloterweg 1206 – sinds de tweede helft van juni 2026 te koop staat op Funda voor bedrijven.

Er is sprake van ‘verkoop bij inschrijving’. De redactie heeft niet kunnen achterhalen welke minimum-prijs het kerkbestuur van de ‘Vier Evangelisten’ in gedachten heeft om het vastgoed – dat schreeuwt om onderhoud – van de hand te doen.

Het Parochiehuis ligt ingesloten tussen de bebouwing binnen het Beschermde Dorpsgezicht Sloten. Het pand heeft twee entrees: in de gehorige steeg achter de rijksmonumentale banpaal en vlak voor het hek op het voorplein met fietsparkeerplaats van de Driesprongschool. Aan de zijkant grenst het oude pand aan een steegje achter de arbeiderswoningen met de adressen Sloterweg 1200, 1202 en 1204. Het pand is laag waardoor de leerlingen in de klaslokalen licht, lucht en ruimte zien als ze naar buiten kijken.
Het is te hopen dat er een geschikte bij het dorp passende maatschappelijke ondernemer met passie voor het karakteristieke pand zal worden gevonden. En dat de gemeente nooit en te nimmer zal meewerken aan sloop om hier te hoge woningbouw mogelijk te maken. Als de bouw van de nieuwbouw op de kavel van de voormalige Garage Kuykhoven al problematisch was… zal dat voor deze totaal ingebouwde locatie in het kwadraat gelden… Foto: Tamar Frankfurther.

Verdriet en vreugde gedeeld
Het parochiehuis is voor velen een bekende plek waar lief en leed is gedeeld. In dit pand hebben al sinds het begin van de vorige eeuw veel – heel veel – condoleances plaatsgevonden. Na vieringen in de Sint-Pancratiuskerk en begrafenissen op het kerkhof ernaast. De kerkvrijwilligers zorgden – en zorgen hier tot op heden – voor de koffie, thee en cake. Al is wat er in het Parochiehuis geserveerd wordt ook hier met de tijd veranderd.

Vlak na de oorlog kregen twee kleuterklassen van de Sint-Jozefschool les in het Parochiehuis. De ene klas op de begane grond en de andere op het podium.

Ook tijdens vrolijker bijeenkomsten rond kerkelijke hoogtijdagen kon iedereen elkaar hier onder het genot van een hapje en drankje ontmoeten. De afdeling Sloten van de Zonnebloem had hier haar bijeenkomsten. En niet te vergeten: er werden voorheen veel trouwpartijen en familiefeesten georganiseerd. De muziek van de Vogeltjesdans schalde met grote regelmaat door het dorp. Maar met drank op gedroegen de feestgangers zich in de late avond en nachtelijke uren steeds vaker niet meer zo voorbeeldig. Uiteindelijk heeft het toen nog zelfstandige parochiebestuur besloten de feestverhuur hier te beëindigen.

Pand met rijke Slotense historie
En wat te denken van de toneelvoorstellingen van de Plankenisten. In uitverkochte zalen toonden de amateur-acteurs uit Sloten en Badhoevedorp in zelfgemaakte prachtige decors hun talenten. Al was het over het algemeen de populaire Slotenaar Ome Toon Koenen die – meestal in de rol van agent – tijdens de kluchten tot op hoge leeftijd de show stal. Koenen hoefde daar overigens niet zoveel voor te doen. Als hij door een zijdeurtje was opgekomen en met zijn pretoogjes de zaal inkeek, brak daar meteen al een lachsalvo los…

Er werden incidenteel inspraakavonden georganiseerd maar vooral allerlei bijzondere bijeenkomsten. Zoals vijf jaar geleden nog toen hier een indrukwekkende lezing werd gehouden over ‘Een vreeselijk ongeluk’. Over de verdrinking in 1939 van vier Slotense meisjes in Castricum aan Zee. Na afloop van het wijden van de aarde van de kindergrafjes bij de treures naast de Sint-Pancratiusbegraafplaats kon iedereen hier napraten en verdriet – dat altijd blijft – delen.

Afsluiting van een tijdperk
In 2013 vond er een goed bezochte filmmiddag met Slotense films plaats en drie jaar later in het kader van ‘Huizen van Verzet’ een bijeenkomst over het landelijke gebied in de Tweede Wereldoorlog. Slotenaar Joop Kool deelde daar nog zijn oorlogsherinneringen op het dorp.

Kortom, aan het pand zal iedereen zijn unieke herinneringen bewaren. Dit geldt zeker ook voor degenen die hier tot op de dag van vandaag trouw hun yogalessen volgen. De aanstaande verkoop sluit dan ook een veelzijdig hoofdstuk in de Slotense geschiedenis af.

De makelaar heeft uiteraard mooie verkooppraat om het oude bedrijfspand aan de man of vrouw te brengen. Wilt u zien hoe? Klik dan hier.

Tamar Frankfurther; 27 juni 2026.

Op de snikhete 23 mei 2026 betrad mevrouw Seijerlin na een kleine zestig jaar voor het eerst weer haar vroegere leslokalen op de begane grond van de voormalige Sloterschool.

Zij was van 1963 tot 1967 kleuterleidster van de openbare kleuterschool De Rietvoorn. Tegelijkertijd vervulde Seijerlin ook de functie van hoofdleidster van de kleuterschool bij het woonwagenkamp in Oud Osdorp.

De kranige juf – die net als vroeger aangesproken wilde worden met ‘Juffie’ – praatte honderduit over hoe fijn ze het had gevonden om op Sloten les te geven. Ze wist zich nog allerlei details te herinneren over De Rietvoorn.

Na een bezoekje aan het Politiebureautje – waar Juffie werd ontvangen door beheerder Ben Meijer – ging het gezelschap naar de lokalen van de voormalige kleuterschool en Sloterschool waarin tegenwoordig een gezin woont. Mevrouw Seijerlin vond het geweldig om weer even terug te zijn op de plek waar vroeger Kleuterschool De Rietvoorn was gevestigd. De raampartijen zijn nog intact en zij wees meteen aan waar de poppenhoek was: “Daar hebben we met de kleuters wel eens net gedaan alsof we theedronken en dan deden we net alsof we daarbij een sigaar opstaken. Maar dat laatste heb ik tegen niemand gezegd hoor.”
Op de foto staan ook dochter Arnie Seijerlin, Guido Frankfurther – die mede namens zijn overleden broer Felix aanwezig was – en oud-leerling van Juffie Ingrid Frissen (1959), die deze ontmoeting heeft georganiseerd. Guido toont een foto van hoe Juffie begin jaren zestig door een hoepel kruipt om vanuit het speellokaal in het leslokaal te komen. Juffie Seijerlin: “Ach ja, ik weet het weer. Je moest in die jaren per se zo’n nauwe kokerrok dragen, zodat kinderen nooit per ongeluk ook maar ‘iets’ daaronder zouden kúnnen zien. Dat was zo onhandig!” Foto: Tamar Frankfurther.

Uitsnede van de foto van Juffie Seryerlin uit 1963, die Guido Frankfurther op de foto hierboven vasthoudt. Juffie kruipt in haar kokerrok van het speellokaal naar het gewone kleuterlokaal. Foto: Irene Frankfurther-Fischer.

Uit het plakboek twee foto’s gemaakt in 1967: Links een impressie van het speellokaal van de kleuters waar de kinderen genieten van een poppenkastvoorstelling. Rechts: Sinterklaasfeest met Juffie Seyerlin. In het zelfde lokaal met dezelfde raampartijen als tijdens haar bezoek aan de school in 2026. Foto: Irene Frankfurther-Fischer.

“Sloterschool was een beetje boers”
Juffie voelde zich naar eigen zeggen vooral erg thuis op Sloten omdat het hier “een beetje boers was en de omgang met de ouders daardoor makkelijk was”. Ze deelde haar goede herinneringen aan de zeer betrokken Koos de Jong, die sinds 1962 met haar man Gerrit en haar jonge gezin in de naastgelegen schoolmeesterwoning aan de Sloterweg 1216 woonde. Gerrit de Jong begon toen als leerkracht op de Sloterschool en werd daarna al snel hoofd van deze eveneens openbare school.

Later werd hij ook hoofd van de dependance de Professor P.H. Kohnstammschool, die gevestigd was aan de Klaas Katerstraat in (Tuinstad) Osdorp. In die jaren zaten er nog veel meer leerlingen op de Sloterschool. Later werden de rollen omgedraaid en werd de Sloterschool de dependance. Kleuterschool De Rietvoorn stond organisatorisch gezien los van de Sloterschool. De afspraak gold dat de openbare en de katholieke kleuterschool op Sloten elkaar niet zouden beconcurreren.

Actieve oudercommissie
Na al die jaren vertelde Juffie enthousiast hoezeer zij in de watten werd gelegd door de oudercommissie. Ze dacht met warmte terug aan de actieve voorzitter Irene Frankfurther, bij wie zij welkom was om tussen de middag te komen lunchen. Juffie: “En met de hele kleuterklas mochten we in haar woonkamer naar Tom Poesfilms komen kijken. Haar man P. Hans had een filmbedrijf en vertoonde die dan.” De koperen ketel die Juffie bij haar afscheid heeft gekregen, staat nog altijd symbool voor haar “verder nergens meer zo fijne tijd als op Sloten”. Die verhuisde dan ook altijd mee. Eerst naar Alphen aan den Rijn; hij staat ook nu nog altijd in haar seniorenwoning.

Over de tuintjes, optochten en Sinterklaas
Juffie herkende meteen de veilige, indertijd betegelde, speelplaats – tegenwoordig een weelderige tuin – van De Rietvoorn. En zij vertelde niet zonder enige trots dat de kinderen “van de tuintjes ook buiten het tuinseizoen door hun ouders helemaal naar de kleuterschool op Sloten werden gebracht”. En Juffie zag alles nog levendig voor zich: de verkleedoptochten door het dorp, het wandelen in de tuintjes, het paaseieren zoeken in de speeltuin en hoe de kleuters de stoomboot van Sinterklaas bij de brug verwelkomden.

Over speculaas, schoolmelk en broodkruimels
Na al die jaren wist zij ook te herinneren dat de vader van René en Pedro Scheltes – een van de bakkers op het dorp – met Sinterklaas altijd met heerlijk verse speculaas kwam aanzetten. En hoe iedereen daar ieder jaar weer van genoot. En over de schoolmelk die te koud was om te drinken en daarom bij de vrijstaande kachel werd opgewarmd. Hoe het een keer mis was gegaan en een kleuter zich had gebrand aan de kachel en toen snel naar dokter Faber op het dorp werd gebracht. En over “voor een dubbeltje broodkruimels kopen bij het winkeltje van Mol”.

Over het feest ‘900 jaar Sloten’
Ook de kleutertophit ‘Sneeuwklokje klingelingeling’ wist zij zich nog goed te herinneren en werd tijdens haar bezoek in koor gezongen. Een speciale herinnering van Juffie ging over het feest ‘900 jaar Sloten’ in 1965. Zij gaf toen een poppenkastvoorstelling op het schoolplein, het tegenwoordige Dorpsplein. Ze zag het weer helemaal voor zich: de jongens verkleed als ridders en de meisjes als hofdames: “prachtig was het!”.

Tamar Frankfurther; 7 juni 2026.

Op donderdag 23 april 2026 ontving Renooy het eerste exemplaar op de Sloterweg, voor een beeldbepalende boerderij.

De gids is dit jaar voor de 41ste keer uitgegeven door de Dorpsraad Sloten Oud-Osdorp en is net als voorgaande jaren geschreven en samengesteld door Tamar Frankfurther. Hij wordt voor half mei huis-aan-huis bezorgd in het landelijke gebied en is verkrijgbaar bij: het Politiebureautje van Sloten, de Molen en de Speeltuin van Sloten, diverse tuinparken en bij Buurthuis België in Nieuw Sloten.

Tamar Frankfurther en Sjoerd Jaasma overhandigden aan Piet Renooy (midden) de eerste Dorpengids 2026 als dank voor zijn twintigjarige lidmaatschap van de Dorpsraad Sloten-Oud Osdorp.
Op de achtergrond: de door de Dorpsraad van sloop geredde boerderij De Bijweg aan de Sloterweg 734. Het is niet gelukt om dit pand de gemeentelijke monumentenstatus te geven, maar het pand is wel officieel ‘beeldbepalend’ verklaard. Hierdoor mag de boerderij niet worden gesloopt. Eerder wilde de gemeente Amsterdam dit pand verkopen. Nu is daarvan geen sprake meer. Waarom is onduidelijk.
De afdeling Vastgoed laat desgevraagd weten: “Er is momenteel geen sprake van verkoop van gemeentelijk bezit en dit geldt dus ook voor het pand aan de Sloterweg 734. Er is nog steeds sprake van leegstandsbeheer (anti-kraak). Zodra er meer bekend is, zullen wij dit delen.”
Stilletjes hoopt de Dorpsraad dat de gemeente de boerderij in de toekomst voor een schappelijk bedrag aan Stadsherstel Amsterdam zal verkopen. Deze erfgoedorganisatie zou het pand dan kunnen opknappen, verduurzamen en (in delen) kunnen verhuren. Foto: Janine.

Schots hooglandertje uit De Oeverlanden poseert gewillig
Op de voorkant van de gids staat een foto van de Schotse hooglander die op 7 april 2025 in Natuurgebied De Oeverlanden werd geboren. De koe poseert gewillig bij een van de twintig bordjes van het kunstproject ‘Dichter bij De Oeverlanden’. Op dit bordje staat het gedicht “De zachte krachten zullen zeker winnen” (1918) van Henriette Roland Holst-van der Schalk. Nu de wereld om ons heen ‘letterlijk en figuurlijk in brand staat’, biedt deze titel hoop. De twintig teksten uit de periode 1901-2025 zullen volgens de initiatiefnemers zorgen voor “onverwachte ontmoetingen in de natuur die stemmen tot nadenken”. De jonge Schotse hooglander had – twee maanden oud – in ieder geval al ontdekt dat dit ook ideale krabpalen tegen jeuk zijn.

Met veel foto’s terugblikken op 2025
Naast allerlei praktische informatie bevat de gids vooral een rijk geïllustreerd jaarverslag. Het is onvoorstelbaar hoeveel er in het landelijke gebied van Nieuw-West in 2025 is gebeurd. Dat komt mede doordat zoveel vrijwilligers zich inzetten voor Sloten en Oud Osdorp. De Molen van Sloten voltooide zijn grootscheepse renovatie. In Oud Osdorp zijn archeologische opgravingen verricht en gaat de strijd voor een zo groen mogelijke Lutkemeerpolder voort.

Er is aandacht voor allerlei veranderingen in de openbare ruimte, zoals bouwplannen, de renovatie van de Osdorperweg en de vastgelopen herprofilering van de Lies Bakhuyzenlaan. Aan het eind van het jaarverslag komt ook de verontwaardiging over de zomaar geplaatste afvalbunker aan bod en de verwachte overlast van afvaldumpingen door deze ongewenste pilot. Er zijn terugblikken op allerlei speciale evenementen, op activiteiten van werkgroepen en er is aandacht voor een aantal overleden personen.

Piet Renooy en Jennifer Brouwer verlaten Dorpsraad
Nadat Piet Renooy het eerste exemplaar van de Dorpengids in ontvangst had genomen, keek hij terug op zijn twee decennia durende dorpsraadstijd. Hij herinnert zich ‘de goede tijden’: “Toen we nog veel meer contact hadden met de politiek en met een stadsdeel dat nog wat in de melk te brokkelen had”. Renooy was vooral actief op de achtergrond en heeft onder andere een grote bijdrage geleverd aan het opstellen van de actualisatie van de missie en visie van de Dorpsraad. Hij heeft zich ook ingezet “om de verrommeling van de Sloterweg tegen te gaan, of, om het positief te formuleren, het unieke karakter van de Sloterweg te beschermen. Niet altijd even succesvol helaas”, aldus Renooy.

Jennifer Brouwer was als penningmeester vier jaar lid van de Dorpsraad. Ook zij heeft veel werk verzet. Terugkijkend is zij er vooral trots op dat ze de intocht van Sinterklaas weer terug heeft gebracht naar Sloten: “We hebben nu een leuke club van ongeveer dertig pieten. Grotendeels van buiten het dorp. Een roetveegpiet kan immers door twijfelaars snel herkend worden. Wel jammer dat het al drie jaar op rij tijdens de intocht heeft geregend…”

In een volgende editie zal de nieuwe Dorpsraad – die aangevuld met twee nieuwe leden wederom uit zes personen bestaat – worden voorgesteld.

Tamar Frankfurther; 2 mei 2026.

Ter gelegenheid van de start van het seizoen dat het Politiebureautje op Sloten zijn deur ieder weekend weer opent, heeft de Werkgroep Historie Sloten-Oud Osdorp een nieuwe informatieve folder uitgebracht.

Er viel namelijk nog zoveel meer te vertellen over bezienswaardigheden in het hart van het dorp dat een aanvulling op de al bestaande uitgave ‘Wandelen door het Dorp Sloten’ niet uit kon blijven.

Tamar Frankfurther overhandigt samen met ‘veldwachter’ Ben Meijer op 3 april 2026 het eerste exemplaar van de folder die zij schreef aan Stella van Heezik (midden) van Stadsherstel Amsterdam, eigenaar van het Politiebureautje. 
Foto: Petra Clement.

800 jaar oude funderingen onder Dorpsplein

Ook belangstellenden die al veel over Sloten weten, zullen ongetwijfeld verrast zijn wat voor nieuwe en voor hen nog onbekende informatie zij in deze folder aantreffen. Bijvoorbeeld over de recente onderzoeksresultaten van de opgravingen die de gemeentelijke archeologen in 1990 onder het Dorpsplein verrichtten. De aardlagen tonen hoe hier telkens ophogingen plaatsvonden: van de onderste lagen uit de periode 1225-1250 tot de bovenste van 1325-1450. De waterput van een boerderij op deze locatie doorsnijdt deze lagen en loopt van NAP -0,65 tot 5 meter onder NAP. Onderin deze put troffen de archeologen zo’n beetje alles aan wat niet meer gebruikt werd in het huishouden.

Waarom klapt één GEB-deurtje omhoog en het andere niet?
Daarnaast staat in deze folder informatie over de herinrichting van het Dorpsplein in 1991 en over hoe de Dorpspomp – die oorspronkelijk naast het Politiebureautje stond – op het plein terechtkwam. De folder verhaalt ook over de gedenksteen die herinnert aan de annexatie van Sloten in 1921 en over de gerestaureerde GEB-deurtjes ernaast. Na lezing zult u nooit meer vergeten waarom het ene deurtje opzij open schrarniert en het andere omhoog klapt. Uiteraard besteedt de folder ook aandacht aan het Kleinste Politiebureautje van Nederland, een gemeentelijk monument uit 1866.

Onopvallend afsluitbaar luikje in brandmelder

De tekst bevat ook een uitgebreid verhaal over de brand- en politiemelder uit 1933 en hoe het meldsysteem werkte. Inclusief een foto van wat zich achter het geheime en afsluitbare luikje aan de voorzijde van de ‘Rode Wachter’ bevindt. Wist u dat de veldwachter met de hierin nog altijd aanwezige microfoon, luidspreker en morse-knop contact kon maken met de meldkamer? Zo kon hij doorgeven of het om een valse melding ging.

Criminelen naar Sloten verbannen

De mini-wandeling eindigt bij de banpaal, een rijksmonument uit 1794. Met achtergrondinformatie over het rechts- en strafsysteem van de stad Amsterdam die – wat een brutaliteit – zijn grenspaal zomaar op het grondgebied van de buren in Sloten plaatste.

De folder is voor één euro te koop in het Politiebureautje dat voortaan weer iedere zaterdag en zondag tussen 11 en 14 uur (bij redelijk weer) is geopend. Alle inkomsten komen ten goede aan het beheer van het gemeentelijke monumentje.

Tamar Frankfurther; 4 april 2026.

Aan de hand van 21 familieverhalen geeft de auteur – die tot zijn elfde zelf in Oud Osdorp woonde – een kleurrijke beschrijving van het dagelijkse leven rond de Osdorperweg van toen.

Het resultaat: een boek vol foto’s en levendige verhalen, die samen uitbeelden hoe het was om halverwege de vorige eeuw in de veelal kleine en tochtige huizen aan de Osdorperweg te wonen. Het boek plaatst Oud Osdorp en de Osdorperweg daarnaast in historisch perspectief en geeft een overzicht van de nog aanwezige bijzondere (monumentale) panden en plekken erlangs.

Voorpagina van het boek ‘De Osdorperweg toen’ van Kees Schelling; maart 2026.

Virtuele wandeling loopt van Osdorperweg 1 naar 967

De 21 verhalen volgen de Osdorperweg, die op Sloten begint met het huis en de verhalen van Ruud van Boom, die nog altijd woont op het adres Osdorperweg 1. Tot en met het waargebeurde verhaal dat zich afspeelde op Osdorperweg 967, bij de familie Van Geilswijk.

De eeuwenoude Osdorperweg loopt allang niet meer ononderbroken door van Sloten naar Halfweg. De plattegrondjes met locatie-aanduidingen geven de lezer houvast over waar een verhaal zich precies afspeelde. Mede hierdoor voelt ‘De Osdorperweg van toen’ niet als geschiedenisboek, maar als verhalenboek dat aanhaakt bij het heden. Over de oorlogsjaren, het tuinders- en boerenleven en de geleidelijke veranderingen in het landelijke Osdorp.

Openhartige vertellingen
Schelling laat ook zijn eigen moeder – Suze Schelling-Kenter, echtgenote van Cor – aan het woord. Het gezin woonde van 1954 tot 1966 in een noodwoning aan de Osdorperweg 872 A waar Kees en zijn beide jongere broers en zusje werden geboren. Kees’ moeder overleed op 6 maart 2026 en heeft het boek dus net niet meer kunnen doorbladeren, maar haar verhalen zullen voor altijd behouden blijven. Haar bespiegelingen over haar positie als vrouw met een hang naar zelfstandigheid in de jaren vijftig en zestig van de vorige eeuw zijn bijzonder.

De ijsbloemen stonden in de winter op de ruiten van de woning van de familie Schelling, die één kachel had. Suze Schellings herinnering aan de snikhete zomer van 1959 markeert de uitersten goed: “Toen ik tijdens een hittegolf van mijn jongste zoon moest bevallen, stond buurman Wim Wiebes met een tuinslang water te spuiten op het dak om de boel een beetje af te koelen. Het was behelpen maar je wist niet beter. Maar bovenal voelde ik me er gelukkig.”

Uniek inkijkje van binnenuit in leven op woonwagenkamp
Op zijn minst bijzonder zijn de twintig pagina’s waarin Leo Meijer over het dagelijkse leven op het woonwagenkamp De Rolleman op Osdorperweg 705 vertelt. Over hoe gezinnen met zeven kinderen in kleine woonwagens op 14 vierkante meter woonden. Het is in dit licht niet vreemd dat het leven zich hier vooral buiten afspeelde. Met z’n allen tegelijk eten was er niet bij en “het was een legpuzzel om iedereen een slaapplek te kunnen geven”. Meijer vertelt ook over de oorlogstijd, de rol van de politie, de zeer karige voorzieningen die de gemeente beschikbaar stelde, het werkbezoek van burgemeester Samkalden aan het kamp, het schooltje, de kermis, de kerk en de saamhorigheid binnen deze kleine samenleving.

Talloze anekdotes
Het boek laat zien hoe de eigen besognes van families en nabuurschap in Oud Osdorp hand in hand gingen. Het staat bomvol kleine en grote herinneringen en anekdotes, die niet onder één noemer gebracht kunnen worden. Van het lieve opofferingsgezinde verhaal van Jo Wiebes-Velle tot het stoere verhaal hoe Henk Worm zijn koeien meestal zelf uit de sloot wist te krijgen. Maar ook hoe hij “na een stoot van een stier vijf meter door de lucht vloog”. Of over dokter Faber uit Sloten, die bleef overnachten – of was het zijn roes uitslapen? – tot een baby veilig was geboren. En niet te vergeten het verhaal van de op 22 februari 2026 overleden Nico Dekker. Hij vertelt dat bijna niemand in de winkel aan de Osdorperweg 539 brood kocht, dat alles in de broodwijk werd bezorgd en dat de bakkers tot op de cent nauwkeurig broodprijsafspraken maakten.

Voor 24,95 euro te koop bij…
Kortom: iedere omschrijving van dit bijna 300 pagina’s tellende boek schiet tekort. Er zit niets anders op. U zult het moeten aanschaffen. Ideaal voor op het nachtkastje. Dan kunt u voor het slapen gaan telkens een verhaal lezen. Het boek ‘De Osdorperweg toen’ is te koop bij Boekhandel Jaspers, Sloterweg 95 in Badhoevedorp en bij het Politiebureautje Sloten (Dorpsplein 1, Sloten). Het kost 24,95 euro. Het is ook te bestellen via de website van Kees Schelling. U betaalt dan wel verzendkosten.

Tamar Frankfurther; 23 maart 2026.

Impressie van de toegankelijke layout van het boek. Met rechtsboven een voorbeeld van een plattegrondje dat aangeeft waar het verhaal zich afspeelt. Hier wordt ook gedeeld wie een verhaal vertelt en wat zijn band met deze locatie is. Op een van de volgende pagina’s staat een foto uit 1954 met de opa en opoe van Leo Meijer voor hun scharensliepkar. Leo: “Opa Spies was scharensliep. Als er niets te slijpen viel, ging hij met galanterieën langs de deuren. Ook opoe ging uit venten.”
Aangezien dit woord wat in ongebruik is geraakt: de Van Dale omschrijft galanterieën als “sierlijke snuisterijen met een geringe kunstwaarde”.

Zie ook: op www.theodurenkamp.nl:

* Laatste Boekengala in De Meervaart in teken van sluiting boekwinkel Meck & Holt en presentatie van boek over de Osdorperweg

Op de weblog van Edward Neering verscheen op 23 maart 2026 onderstaand bericht:

* Nieuw boek Kees Schelling

Op 30 maart 2026 verscheen in de Westerpost (Nieuw-West) een aankondiging van het boek:

* Kees Schelling haalt herinneringen aan de Osdorperweg terug

Op 31 maart 2026 verscheen in het Haarlems Dagblad een artikel met een interview met Kees Schelling:

* Het harde bestaan langs een rafelige Osdorperweg opgetekend in een boek: ’Wie terug wil naar het verleden is niet goed bij zijn hoofd’
* Boek over het harde bestaan langs een rafelige Osdorperweg – ’Wie terug wil naar het verleden is niet goed bij zijn hoofd’

Op 18 april 2026 verscheen in het Parool het artikel:

* ‘Boek over de eeuwenoude Osdorperweg – De huizen waren klein, de armoede was groot’

Dat blijkt uit onderzoek van een werkgroep die de 750-jarige geschiedenis van Amsterdam onder de loep heeft genomen.

Slotenaar en lokaal historicus Bert Stilma onderhield namens de Sloterkerk contact met deze werkgroep en is uiteraard verguld met deze informatie. Het huidige gebouw van de Sloterkerk aan de Osdorperweg op Sloten is ‘slechts’ 165 jaar oud. De gemeente Amsterdam is eigenaar van de toren en de Protestantse Kerk is eigenaar van het kerkgebouw. De historie van de kerk op deze centrale plek op Sloten gaat echter veel verder terug in de tijd omdat eerdere kerkgebouwen op deze locatie verloren zijn gegaan.

Hoog in de kerktoren meldt de eeuwenoude klok onvermoeibaar ieder half uur hoe laat het is. In de rand van de klok staan alle gegevens gegraveerd.

Op één na oudste kerkklok van Amsterdam
De werkgroep wilde een ‘andere kaart’ van Amsterdam ontwikkelen met daarop vermeldingen van religieus cultureel erfgoed. Als onderdeel van het huidige Amsterdam heeft de werkgroep zich uiteraard ook in de Sloterkerk verdiept. “Wat eerder nooit bekend was, is dat op de klok van de Sloterkerk drie vermeldingen zijn aangebracht”, vertelt een enthousiaste Stilma: “de naam van de klok ‘JERON’, de naam van klokkengieterij Gebr. Moer en het jaartal 1516”. Deze informatie wordt bevestigd door de vermelding “1516 Sloterkerk” op de inventarisatielijst van deze klokkengieterij uit ‘s-Hertogenbosch. Stilma: “De naam verwijst waarschijnlijk naar kerkvader Hieronymus, die in de vierde eeuw na Chr. de Bijbel uit het Hebreeuws en het Grieks in het Latijn heeft vertaald. De klok van de Zuiderkerk is uit 1511 en dus nét wat ouder, maar onze JERON blijkt de op één na oudste klok van Amsterdam te zijn.”

Lees verder…

Het dorp Sloten vanuit de toren van de Sloterkerk gezien in zuidelijke richting met op de voorgrond het Dorpsplein. Links op de voorgrond een van beide pinakels, die kenmerkend zijn voor het aangezicht van dit monumentale kerkgebouw. Een pinakel dient niet alleen ter versiering van het pand. Het ‘uitsteeksel’ is met name bouwtechnisch van belang. Beide pinakels zorgen voor verzwaring en dus voor extra druk op de steunberen. Hierdoor wordt het gewicht van het zware dak beter verdeeld en is de constructie sterker.

Zicht in westelijke richting: de Nieuwe Akerweg en de Akerpolderstraat met prominente in het midden het Wees- en Armenhuis.

En tot slot: zicht in noordelijke richting met de andere pinakel. Daarachter het monumentale complex arbeiderswoningen met de tuintjes, die niet direct aan de woningen grenzen. Medewerkers van de afdeling Monumenten en Archeologie van de gemeente hebben herhaaldelijk benadrukt hoe bijzonder dit hofje is. Mogelijk bestaat er in heel Nederland geen – of slechts een enkel ander – vergelijkbaar hofje.

Tekst en foto’s: Tamar Frankfurther; 27 januari 2026.