2300ste Rubriek en Nieuwsbrief Sloten-Oud Osdorp 

In de 48ste jaargang van dit onafhankelijke nieuwskanaal publiceren de vrijwilligers van de Werkgroep Publiciteit op 4 november 2026 voor de 2300ste keer het nieuws over het nog resterende landelijke gebied aan de westzijde van Amsterdam.

Door de jaren heen hebben verschillende vrijwilligers vanuit de Werkgroep Publiciteit Sloten-Oud Osdorp hieraan bijgedragen. Gestart werd met – als daarvoor ruimte was – een halve krantenpagina in de Badhoeve/Slotense Courant. Tot in 1984 werd deze krant wekelijks huis aan huis bezorgd, daarna alleen bij abonnees van het Parool en was deze voor anderen op diverse plekken gratis af te halen.

Op 8 augustus 1990 verscheen de Rubriek Sloten-Oud Osdorp voor de 600ste keer. Jos Kater van de Westerpost stelde ter gelegenheid van dit jubileum een hele pagina in zijn huis-aan-huisblad beschikbaar. De Westerpost verscheen toen nog in groot formaat, dubbel zo groot als de huidige tabloidkrant. De redactie richt zich bij wijze van uitzondering tot haar lezers. Onderaan dit artikel een afbeelding aan van de hele krantenpagina. Met onder andere artikelen over: autosloperijen in Oud Osdorp, het Dorpsplein op Sloten, de bouw van de Molen van Sloten (het plaatsen van de vijzel), Truus van Deene die samen met haar zoon Eric (29) in Café-restaurant Kerkzicht voortaan niet meer alleen de wisselende dagschotel voor 12,50 gulden aanbiedt maar ook echte maaltijden en een historische terugblik op de veldwachter in de politiepost op Sloten.

Meer bekendheid voor landelijke gebied
Het was Slotenaar P. Hans Frankfurther die in 1978 bedacht dat het nuttig zou zijn om een informatief kanaal op te zetten om het nieuws over het landelijke gebied wereldkundig te maken. Met onder andere als doel om het gebied op de kaart te zetten en daarmee te proberen om het zo veel mogelijk te behouden en te beschermen. Immers: bekend maakt bemind. Frankfurther wilde ook allerlei (cultuurhistorische) wetenswaardigheden, evenementen en actualiteiten delen met zowel de eigen bewoners van het gebied als met anderen die daarin geïnteresseerd waren. Diezelfde doelstellingen gelden sinds de eerste verschijning van de krantenrubriek op donderdag 4 januari 1979 tot op de dag van vandaag.

Redacteuren uit Sloten, Oud Osdorp en van de Akerwegen
Frankfurther was van mening dat de werkgroep vertegenwoordigers uit het hele gebied moest hebben. Oud Osdorper Chris Noordermeer was meteen van de partij. Hij was indertijd ook vicevoorzitter van de Dorpsraad en woonde aan de Osdorperweg 920, vlakbij Halfweg. Noordermeer was overigens ook een van de voortrekkers voor de Slotense woningbouw aan de Osdorperweg en de Vrije Geer, die in 1981 van start ging. Ongeveer een maand na de bouwstart werd iedereen overvallen door het vreselijke bericht dat hij zomaar overleden was aan een hartaanval. Veel bewoners van Sloten en Badhoevedorp zullen zich bij het horen van de naam Noordermeer ook afvragen of hij iets van doen had met de kaas- en delicatessewinkels. Het antwoord: “Jazeker, hij was de oprichter en eigenaar van het kaaswinkelimperium dat ook nu nog de naam ‘De Osdorper’ draagt.”

Ook Stien Ruijs – die woonde op de Zuiderakerweg 127 maakte deel uit van de eerste ploeg vrijwilligers die wekelijks op maandagmiddagen bijeenkwam in het Dorpshuis om de Rubrieken voor te bereiden. Ruijs maakte in 1981 de overstap naar de – toen nog – Stichting Molen voor Sloten, die ervoor gezorgd heeft dat Sloten zijn molen terugkreeg.

Gestart in Sint-Jozefschool in december 1978
Ook toenmalig directeur van de katholieke Sint-Jozefschool op Sloten – Theo Durenkamp – was present bij de start van de nieuwe werkgroep. Sterker nog, op 6 december 1978 vond de oprichtingsvergadering plaats in zijn prachtige directeurskamer, boven de schoolentree. Hij bleef actief lid van de werkgroep tot in 1988, toen de Sint-Jozefschool op Sloten sloot en hij directeur werd bij een eveneens katholieke basisschool in Amsterdam-Zuid.

Durenkamp is sinds 2001 inwoner van Oud Osdorp en – na een onderbreking van 24 jaar – schrijft hij sinds 2012 opnieuw artikelen voor de tegenwoordige nieuwsbrief waarvan sinds 2021 als redactielid. Toen veelal over onderwerpen die samenhingen met zijn school en de Sint-Pancratiuskerk, nu vooral over actualiteiten in Oud Osdorp.

Rubriek verscheen in twee lokale kranten
Aanvankelijk werd de Rubriek alleen gepubliceerd in de Badhoeve /Slotense Courant (Randstad Publicaties), die tot in 1984 gratis huis aan huis werd bezorgd, maar daarna alleen bij abonnees van het Parool. In die tijd hadden veel bewoners van het landelijke gebied nog een abonnement op deze Amsterdamse krant. Uitgever en journalist van de krant Jaap Kok vond de Rubriek een waardevolle aanvulling en werkte daar graag aan mee.

Het bereik van de Rubriek werd veel groter toen deze af en toe als er ruimte voor was ook in de Westerpost werd gepubliceerd. Toen de werkgroep vernam dat de Badhoeve/Slotense Courant in 1989 zou stoppen, waren de zorgen groot. Frankfurther vroeg aan de eigenaar van huis-aan-huiskrant de Westerpost of hij de Rubriek een vaste wekelijkse plek om niet kon aanbieden. De opluchting was groot toen deze positief reageerde op dit verzoek. Niet alleen omdat hierdoor het bereik van de Rubriek weer veel groter werd, maar ook omdat de toekomst van dit kanaal hiermee steviger werd verankerd. Vervolgens was er inderdaad jarenlang sprake van een warme en goede samenwerking tussen de familie Kater en de wisselende redacties van de Rubriek.

De waardering voor de Rubriek was door de jaren heen hoog. Kater plaatste de Rubriek daarom vaak achterin de krant. Dan was hij er zeker van dat lezers tot achterin zouden doorbladeren. Er waren ook adverteerders die per se altijd op dezelfde pagina van of op de pagina tegenover de Rubriek wilden staan.

Kleine berichten heten nog altijd Akertjes
Veel lezers – ook degenen die niet in het landelijke gebied woonden – volgden zo jarenlang het wel en wee uit Sloten en Oud Osdorp. De huidige Nieuwsbrief lijkt in veel opzichten nog op de Rubriek uit de beginjaren. Er staat nog altijd in iedere editie een agenda en geboortes en overlijdens staan ook nu nog onder het kopje ‘Lief en leed’.

Héél korte berichtjes heetten in het prille begin nog korte tijd ‘Radertjes’, maar deze naam is al snel in onbruik geraakt en is vervangen door ‘Akertjes’, de kop waar de iets langere kortere berichtjes in de Rubriek al sinds aflevering nummer 1 onder worden gebundeld.

Durenkamp weet zich te herinneren dat Chris Noordermeer de naam Akertjes tijdens de oprichtingsvergadering in 1978 heeft voorgesteld. Als rubriekshoofd waaronder korte berichtjes bijeen gebracht konden worden. Noordermeer wist uit te leggen dat akertjes emmertjes waren. Die werden destijds in het landelijke gebied zo genoemd.
Voor de liefhebbers: Een aker is een oud Nederlands woord voor een kleine (vaak koperen of ijzeren) emmer, traditioneel gebruikt om water uit een put te scheppen. Een akertje is het verkleinwoord hiervan: een klein metalen bekertje of emmertje met een hengsel en een kettinkje of touwtje eraan, smal genoeg om door een klein gat (zoals het sponsgat van een zoetwatervat) neergelaten te worden.

En in het verlengde daarvan kreeg de nieuwbouwwijk in de Middelveldsche Akerpolder ook de allang ingeburgerde naam ‘De Aker’. P. Hans Frankfurther gebruikte de naam Akertjes wekelijks in de Rubriek en het was voor hem een logisch dat de nieuwbouwwijk deze naam moest krijgen. Daarom stuurde hij deze naam in toen stadsdeel Osdorp hierover een prijsvraag uitschreef. Er was nog een andere inzender, die dezelfde naam had ingediend. Het is niet bekend wie dat is geweest, maar beiden deelden de ‘eeuwige roem’ als wijknaambedenkers.

Correcte en zo nodig kritische berichtgeving
Sinds de start was de inhoud zo nodig licht activistisch van toon. Net als nu was de informatie correct en gericht op het behoud van het landelijke gebied en een veilige aangename leefomgeving. Als de bestuurders van gemeente en de stadsdelen plannen lanceerden waar de bewoners, ondernemers en de Dorpsraad niet blij mee waren, was de toon – net als nu – kritisch. En werd goed uitgelegd wat er mis was met de voorgestelde plannen. En er werd veelal ook meteen een tegenvoorstel in de artikelen opgenomen. Een beschrijving van wat volgens de redactie, Dorpsraad, de werkgroepen of een stichting of vereniging wél een goede oplossing voor het specifieke probleem zou zijn. Deze zo nodig kritische en tegelijk opbouwende toon in de artikelen werd en wordt door de lezers gewaardeerd. Veel onderwerpen zijn in de loop der jaren besproken en ‘afgehandeld’, maar sommige zaken spelen nu nog altijd of zelfs nog meer dan in de jaren tachtig het geval was. De onveiligheid op de Osdorperweg is een voorbeeld van een dossier dat al die jaren veel aandacht kreeg in de Rubriek en tot op de dag van vandaag nog altijd niet is opgelost…

Analoge vaste werkwijze
De werkgroepsleden volgden in de eerste decennia tot in 1996 een vast analoog patroon dat met een ijzeren discipline werd gevolgd. Frankfurther schreef sinds de start tot aan zijn overlijden op 28 augustus 1996 verreweg de meeste artikelen. Daar vond hij meestal pas in de late avond en nachtelijke uren van vrijdag tot en met zondag inspiratie en rust voor. Zijn echtgenote Irene Fischer tikte zijn schrijfsels vervolgens uit op speciaal papier zodat te zien was hoeveel ruimte een artikel in de krant ongeveer zou innemen. Theo Durenkamp nam in zijn jaren als redacteur alle teksten op maandagen grondig door en bracht zo nodig correcties aan in de uitgetikte vellen papier. Fischer had voor die tijd Frankfurthers nachtelijke verschrijvingen tijdens het uittikken meestal al gecorrigeerd.

Jaar-in-jaar-uit kwam de werkgroep op maandagmiddagen bijeen in het Dorpshuis. Wil Koningen-Bakhuyzen en later Jeanne van Hoof – die jarenlang de Dorpsraad secretarieel ondersteunden – verleenden ook aan de werkgroep een helpende hand. De leden van de werkgroep bepaalden samen welke artikelen zeker geplaatst moesten worden en welke een week konden wachten. Wekelijks werd zo een volgordelijst gemaakt.

Dan maar een kleinere Rubriek met tikfouten…
Op basis van die lijsten wisten de uitgever en journalist van de Badhoeve/Slotense Courant (Randstad Publicaties) Jaap Kok en later Jos Kater van de Westerpost welke artikelen zeker geplaatst moesten worden.

De beloofde wekelijkse halve pagina voor nieuws uit Sloten en Oud Osdorp kreeg de werkgroep soms wel en soms niet. De grootte van de Rubriek hing in de praktijk af van hoeveel ander nieuws er was aangeleverd en ook af van het aantal adverteerders. In de ene week kreeg de werkgroep dus veel ruimte en in de andere week bleek er bij verschijning van de krant bijna niets geplaatst te zijn.
Bovendien werden alle teksten – die door de werkgroep zo zorgvuldig waren voorbereid – later nog door een typist van de krant overgetikt. Deze wisselende arbeidskrachten hadden over het algemeen geen kennis over noch belangstelling voor de onderwerpen van de artikelen. In de krantenartikelen stonden daarom regelmatig wonderlijke verschrijvingen, onlogische afbrekingen aan het einde van de regels en foutieve en wisselende spelling van namen van personen, straten en gebieden. Als een artikel net niet bleek te passen, werd het laatste deel van een artikel er soms gewoon van afgehakt en niet geplaatst…

Bovenaan het wekelijkse volgorde-overzicht koppelden de werkgroepsleden ook terug hoe zij de rubrieksplaatsing van de week ervoor hadden ervaren. Dit in de ijdele hoop dat de krantenuitgever hierdoor gemaakte fouten niet zou herhalen. De werkgroep nam deze zaken voor lief en was al lang blij dat de krantenuitgevers om niet de artikelen wilden publiceren.

Op tabloidformaat
De kranten kenden aanvankelijk nog een groter formaat dan tegenwoordig gebruikelijk is. Een halve pagina toen is gelijk aan een hele pagina op tabloidformaat, dat tegenwoordig gebruikelijk is.  Toen de Westerpost overging op tabloidformaat kreeg de Rubriek een hele pagina. En die werd ook wekelijks volledig beschikbaar gesteld. Omdat de inkomsten van de Westerpost terugliepen, werd later afgesproken dat de Rubriek voortaan – uitzonderingen daargelaten – gehalveerd zou worden naar een halve tabloidpagina.

Al het nieuws moest vanaf dat moment worden samengevat in ongeveer 800 woorden en daarbij was er ruimte voor twee illustraties. Bij een groot nieuwsaanbod was dat een hele puzzel voor de redactie. Nog altijd gold dat bij bijzondere gelegenheden – zoals bij dorpsraadsverkiezingen en mijlpalen in de campagne en het succes van het referendum tot behoud van het Weilandje Vrije Geer – de werkgroep de beschikking kreeg over meer ruimte. En belangrijk nieuws kon ook altijd rekenen op een prominente plek op de voorpagina van de krant.

Aanleveren op papier, diskette en via de mail
De samenwerking met de familie Kater – eerst met Jos en daarna met zijn jongere broer René – verliep jaar-in-jaar-uit soepel. De kopij werd sinds het eind van jaren negentig niet meer uitgetikt op papier aangeleverd, maar kant-en-klaar op een kleine diskette en later op een floppydisk. De kopij werd dan met analoge en later digitale foto’s en andere illustraties wekelijks ingeleverd bij het kantoor op de Pieter Calandlaan in Osdorp. Pas rond 2010 werd de kopij met digitale foto’s naar de krant gemaild.

Krantenrubriek wordt digitale nieuwsbrief
De jaren gingen voorbij en het leek alsof er nooit een eind zou komen aan de fijne samenwerking tussen de familie Kater als eigenaar van de Westerpost en de werkgroep. Toch was dat het geval. Eind 2019 nam Rodi Media de Westerpost over. Officieel kwam de redactie van de Westerpost in dienst en onder beheer van Rodi. De Werkgroep Publiciteit merkte in het begin weinig van deze veranderingen. De vertrouwde samenwerking met inmiddels René Kater liep onveranderd door. Eind 2020 werd de rol van Kater echter geminimaliseerd en liet een vertegenwoordiger van Rodi aan de Werkgroep Publiciteit weten dat de nieuwe eigenaar invloed wilde hebben op de inhoud van de Rubriek. Die was volgens de toenmalige eindredacteur van Rodi te kritisch richting de gemeente en sommige onderwerpen kregen wat Rodi betreft teveel aandacht.

De redactie – inmiddels alweer jaren aangevoerd door P. Hans’ dochter Tamar – piekerde daar niet over. De redactionele onafhankelijkheid van de Rubriek móest overeind blijven. Daarom is in overleg met de Dorpsraad besloten om de jarenlange samenwerking met de veranderde Westerpost te beëindigen.

Op 10 februari 2021 – nummer 2091 – is de papieren Rubriek vervangen door de gelijknamige Nieuwsbrief. Waar Tamar Frankfurther de papieren Rubriek nog grotendeels alleen maakte, kreeg zij nu ondersteuning van Erik Swierstra. Deze nam het eindredacteurschap voor zijn rekening en schreef zo nu en dan artikelen over historische onderwerpen. Bovendien heeft hij een serie foto’s ‘Toen en nu’ gemaakt. Hij zocht oude foto’s uit het archief op waarbij sprake was van tenminste nog één zichtbaar aanknopingspunt dat het mogelijk maakte om opnieuw vanaf hetzelfde standpunt een foto te maken. Deze serie en de andere historische artikelen zijn ook geplaatst op de website slotenoudosdorp.nl. Aangezien ook veel andere nieuwsartikelen een plek hebben gekregen op de website vormt deze een goed naslagwerk. In tegenstelling tot bijvoorbeeld de website van de gemeente Amsterdam blijven artikelen hier wél behouden.

Aanvankelijk verscheen de nieuwsbrief in kortere vorm iedere week, maar met ingang van 27 september 2023 wordt de nieuwsbrief tweewekelijks gemaakt. Het bleek voor de vrijwilligers te zwaar om deze klus elke week te klaren. Om te voorkomen dat oudere bewoners – die zich niet aan internet wagen – hun lokale nieuws moeten missen, wordt er per editie een printbare pdf gemaakt. Familie of buren van de oudere inwoners van het landelijke gebied maken een print, die na lezing ook aan derden wordt doorgegeven. Eerst heeft Oud Osdorper Hans de Waal deze service verzorgd. Toen deze stopte, heeft Theo Durenkamp ook deze taak op zich genomen.
Met ingang van 2022 leest corrector Dorine Duyster de nieuwsbrief goed door en controleert zij linken die hierin zijn aangebracht.

Tegenwoordig lijkt er veel meer te gebeuren in het landelijk gebied Sloten-Oud Osdorp. Tot en met 2023 was het nog mogelijk om in de zomervakantie minder vaak een editie uit te brengen of zelfs zes weken vooruit tijdloos nieuws bij de Westerpost in te leveren. Er was toch bijna niets te melden in juli en augustus. De laatste jaren gebeurt er ook in de zomermaanden zoveel dat een zomerstop ondenkbaar is, maar wie weet dat er ook weer rustiger periodes zullen aanbreken…

Iedere week weer dankzij vele vrijwilligers
In de loop der jaren hebben heel wat vrijwilligers een rol gespeeld bij het uitbrengen van de Rubriek en de latere Nieuwsbrief Sloten-Oud Osdorp. Voor zover na te gaan zijn deze mensen hierbij ieder op hun eigen manier betrokken geweest voor kortere of langere tijd. Het voortbestaan van de Rubriek heeft echter niet alleen fors gesteund door de inzet van vader en dochter Frankfurther. Zonder iemand tekort te doen hechten we eraan om de inzet van enkele vrijwilligers hier apart te benoemen. Zowel Arie van Genderen als Nico Jansen verzorgden jaren achtereen deels volledig op eigen kracht de uitgave van de Rubriek.

Mocht iemand ten onrechte in onderstaande lijst zijn overgeslagen: laat ons dat graag weten. Dan zullen we dit in het overzicht hieronder corrigeren.

Van                     Tot             Naam

Missie geslaagd
En P. Hans Frankfurther kreeg gelijk. Het landelijke gebied Sloten-Oud Osdorp is – mede dankzij de Rubriek en nu de Nieuwsbrief – nooit gedegradeerd tot een vergeten gebied aan de rand van Amsterdam. Wie schrijft die blijft en wie schrijft weet niet alleen te informeren, maar ook veel voor elkaar te krijgen en mensen te verenigen.

Het is en blijft belangrijk om ook op de hoogte te zijn van het kleinere nieuws dichtbij huis. En om – mocht dat nodig zijn – elkaar te vinden om gezamenlijk in actie te komen om het landelijke gebied te beschermen en de cultuurhistorie te respecteren. Die oorspronkelijke doelstellingen uit 1978 staan nog altijd fier overeind.

2300 afleveringen vormen samen groot verhaal
Bijna alle Rubrieken Sloten-Oud Osdorp uit de Badhoeve/Slotense Courant en de Westerpost zijn bewaard gebleven. Op termijn zullen ze digitaal worden ontsloten in samenwerking met het Stadsarchief Amsterdam.

De Werkgroep Historie Sloten-Oud Osdorp hoopt daarnaast op termijn analoge knipselmappen op persoonsnaam, onderwerp en locatie binnen het gebied samen te stellen. En wie weet ooit te laten digitaliseren. In dat geval zullen deze artikelen op onderwerp gekoppeld kunnen worden aan de digitale nieuwsbrieven, die allemaal online staan op de website slotenoudosdorp.nl. Want al die Rubrieken en Nieuwsbrieven vertellen samen het verhaal van wat er in die afgelopen 48 jaar allemaal in het landelijk gebied is gebeurd. Groot nieuws. Klein nieuws. Verdrietig nieuws. Blij nieuws. Gek nieuws. Historisch nieuws. Frustrerend nieuws. En wie terugkijkt, ziet dat nieuws uit de jaren tachtig van de vorige eeuw soms in positieve en negatieve zin verdacht veel lijkt op de berichtgeving anno 2026…

Dankzij honderden vrijwilligers – die zich al die jaren ieder op hun terrein tot op de dag van vandaag inzetten voor Sloten en Oud Osdorp – heeft het landelijke gebied van Amsterdam Nieuw-West kunnen overleven. Zonder hun inzet en input zou deze unieke nieuwsvoorziening over al hun projecten en activiteiten allang ter ziele zijn. Want waar hadden we dan over moeten schrijven?

De Werkgroep Publiciteit zal zijn best blijven doen om de geschiedschrijving over Sloten en Oud Osdorp te blijven vastleggen. Bewoners van het landelijke gebied en anderen blijven uiteraard van harte welkom om hun steentje bij te dragen aan dit unieke onafhankelijke informatiekanaal. Meer weten? Stuur ons een mail.

Tamar Frankfurther, met dank aan Theo Durenkamp; 30 oktober 2026.

Ter ere van de 600ste uitgave van de Rubriek Sloten-Oud Osdorp mocht de Werkgroep Publiciteit in de Westerpost een hele krantenpagina vullen.