Algemeen

Toch bouwen voor leegstand in de Lutkemeerpolder?

Ondanks grote steun voor Voedselpark Amsterdam blijft de gemeente Amsterdam streven naar een versteende en geasfalteerde Lutkemeerpolder in Oud Osdorp.

In maart 2022 heeft een investeerder een bouwvergunning aangevraagd voor het bouwen van een distributiecentrum in de Lutkemeerpolder. Platform ‘Behoud Lutkemeer’ heeft hiertegen bezwaar gemaakt. ‘Behoud Lutkemeer’ is ervan overtuigd een stevige zaak te hebben en dat het lukt om dit bouwplan tegen te houden.

Zolang er nog geen bedrijven zijn die zwart-op-wit laten vastleggen dit distributiecentrum in de Lutkemeerpolder te gaan gebruiken, mag de gemeente van de politiek geen medewerking verlenen aan dit bouwplan.

Niet wat wethouder en gemeenteraad willen
De aanvrager, een investeerder, wil op 5,5 hectare van de 43 hectare tellende Lutkemeerpolder een distributiecentrum bouwen. “Maar, de ontwikkelaar heeft nog geen gebruiker van dat distributiecentrum. De wethouder heeft altijd, gesteund door de gemeenteraad, aangegeven dat er niet gebouwd mag worden voor leegstand”, laat Alies Fernhout van Behoud Lutkemeer weten: “De wethouder zei indertijd: “Het is mijn nachtmerrie dat er wordt gebouwd voor leegstand”.

Alleen als bekend is welk bedrijf zich hier wil gaan vestigen, mag dáárvoor een pand gebouwd worden. Ik wil niet dat een investeerder hier met winstoogmerk gaat bouwen om te speculeren.” Het lijkt er dus op dat de gemeente dit bouwplan gaat afwijzen, omdat deze investeerder nog op zoek moet naar een huurder of koper. Als de gemeente zijn eigen beleidslijn en politieke visie volgt, moet men besluiten de bouwaanvraag af te wijzen: Naast vernietiging van de polder gaat het in dit geval ook nog eens over bouwen voor leegstand.”

Kostbare landbouwgrond vernielen en geen elektriciteit
Tegelijkertijd blijft Behoud Lutkemeer zich verzetten tegen het gebruik van de Lutkemeerpolder voor bedrijventerreinen. Fernhout: “Maar het blijft erg zorgelijk dat politici niet willen inzien dat deze locatie helemaal niet geschikt is voor distributiecentra. Allereerst omdat er dan vruchtbare grond vernield wordt. Die grond moeten we juist koesteren. In de huidige klimaatcrisis zou ook het Amsterdamse College toch moeten doorhebben dat er grenzen zitten aan economische groei.”

Alle media hebben de afgelopen tijd gemeld dat het Amsterdamse stroomnet voorlopig aan zijn limiet zit. Alies Fernhout: “Het elektranet is overbelast en er geldt zeker tot 2027 een stop op nieuwe aanvragen. Je kúnt hier dus niet eens een distributiecentrum vestigen.”

Bereikbaarheid Lutkemeerpolder slecht
Deskundigen zijn het er daarnaast over eens dat de Lutkemeerpolder geen logische locatie voor distributiecentra is. Daarvoor zouden grote extra investeringen aan de infrastructuur nodig zijn. Fernhout vult aan: “Gek genoeg heeft de gemeente geen verkeersstudie laten doen hoe de nu slecht bereikbare Lutkemeerpolder dan ontsloten zou moeten worden. Zonder dat dit negatieve gevolgen heeft voor andere verkeersstromen. Ook bewoners uit Nieuw-West moeten bijvoorbeeld van de T106 gebruikmaken om de rijkswegen te bereiken. Het huidige verkeersnet kan daar geen grote stroom vrachtvervoer bij hebben.”

Alternatief: Voedselpark Amsterdam
“En dat terwijl er een prachtig ander plan op tafel ligt”, dat de steun heeft van allerlei organisaties en nu al vijfduizend meebetalende Amsterdammers: Voedselpark Amsterdam. Klik hier voor een filmpje van twee minuten waarin alle plannen uit de doeken worden gedaan. Wilt u ook een duit in het zakje doen en deelnemen aan de crowdfunding, klik dan hier. Inmiddels gingen 3.988 mensen u al voor. De teller staat al op € 399.556. Daarnaast zijn er ook diverse andere partijen die financieel bij gaan dragen aan dit duurzame initiatief.

Tamar Frankfurther; 23 mei 2022.

Oeverlanden-foto op groot formaat te bewonderen op NDSM-werf

De gemeente nodigde iedereen uit om foto’s in te sturen van bruggen in Amsterdam.

Amateurfotograaf Hans Bootsma, vrijwilliger bij Natuurgebied ‘De Oeverlanden’, maakte een mooie foto van Brug 1859 over de Jaagpadsloot, stuurde hem op en vergat de hele wedstrijd.

Brug 1859 in Natuurgebied ‘De Oeverlanden’. Foto: Hans Bootsma.

Gekozen uit 143 inzendingen
Tot zijn grote verbazing kreeg Hans na een tijdje het bericht dat zijn foto uit 143 inzendingen was geselecteerd. Tot en met 17 juli 2022 is Brug 1859 daarom voor iedereen gratis te bewonderen bij de openluchttentoonstelling ‘Sprong over ’t IJ. Samen met een kleine vijftig andere Amsterdamse bruggen helemaal aan de andere kant van de stad; op de NDSM-werf.

De tentoonstelling is georganiseerd “om”, zoals de gemeente dat op zijn website vermeldt, “het voorkeursbesluit van de gemeenteraad van 17 februari 2022 over de voetgangerstunnel bij CS en de aanleg van de Oostbrug en de Westbrug over het IJ te markeren. Want bruggen hebben vaak een emotionele waarde voor mensen”.

Kleine inspiratie voor reusachtige bruggen
Hans: “Toen ik over deze prijsvraag hoorde, dacht ik: Ach, laat ik dat leuke bruggetje over de Jaagpadsloot, Brug 1859, eens op de foto zetten om een gooi te doen naar een plekje op de tentoonstelling. Ik word immers elke keer weer getroffen door de charme en misschien wel de symboliek van dit bruggetje als ik er langs rijd. Ik realiseerde me wél dat de schaal van dit bruggetje zo’n beetje het tegenovergestelde is van wat ze over het IJ van plan zijn, maar ja, dat maakt het misschien wel leuk. Deelnemers werden ook nadrukkelijk uitgenodigd om er nog een tekstje of verhaaltje bij te schrijven, en liefst ook nog drie kernbegrippen van het gevoel dat een brug bij je oproept. Die teksten kan iedereen nu ook lezen op de NDSM-werf.” Alle verhalen en beelden van bruggen dienen straks ook ter inspiratie voor de ontwerpfasen van de bruggen over het IJ.

Ook fietstochten met uitleg
Gedurende de tentoonstelling organiseert de gemeente ook vier fietstochten met onderweg uitleg van een architect over historische achtergronden, stedelijke samenhang uit en de plannen voor de toekomst. Deelname aan een fietstocht kost 5 euro (aanmelden verplicht).

Tamar Frankfurther, 20 mei 2022.

Groot onderhoud Osdorperweg in juli toch van start

Het geplande groot onderhoud aan de Osdorperweg gaat de smalle dijkweg, onderdeel van het Hoofdnet Fiets, wél veel onveiliger maken.

Dit blijkt uit de gemeentelijke bewonersbrief van 11 mei 2022 en uit contact daarna met de omgevingsmanager Pim Leuverink.

Ook het wegdek op het Onderweggetje, dat parallel aan de Osdorperweg achter de huisnummers 517 tot en met 571 loopt, is hard aan vervanging toe. Het is onduidelijk wanneer de gemeente hier aan de slag gaat. Foto: Theo Durenkamp.

Verkeersveiligheid: pas later?
In de bewonersbrief staat ook dat de werkzaamheden op de Osdorperweg de verkeersveiligheid hier niet zullen verbeteren. “Dat is heel teleurstellend”, zo laat de Klankbordgroep Oud Osdorp (KOO) desgevraagd weten. “Daar smeken de Dorpsraad, de werkgroep Oud Osdorp en de KOO nu al decennia om. In de bewonersbrief zegt de gemeente hierover: “Zodra het nieuwe stadsdeelbestuur is geïnstalleerd en de portefeuillehouder op de hoogte is gebracht van het proces, wordt gekeken hoe er een vervolg gegeven kan worden aan het verkeersveiliger malen van de Osdorperweg.”

De KOO: “Het zal toch niet zo zijn dat deze wisseling van de wacht binnen het stadsdeel straks opníeuw leidt tot nóg meer herhaling van reeds uitgevoerde onderzoeken en van verder uitstel om de Osdorperweg veiliger te maken. Straks is het groot onderhoud afgerond en kunnen ze daarna meteen weer opnieuw beginnen omdat de weg dan ingericht gaat worden als Hoofdnet Fiets en 30 km-gebied. Kan dat niet beter in één keer? Er wordt zo heel veel gemeenschapsgeld verspild! Wij blijven hopen dat de gemeenteraad de regie snel overpakt. Met dat verzoek hebben we een raadsadres ingediend. Ook een meerderheid van de huidige stadsdeelcommissie steunt dit, omdat het stadsdeel in de afgelopen jaren bewezen heeft dit traject niet aan te kunnen.”

Nu toch niet ook verbreden en extra funderen?
In februari werd het groot onderhoud uitgesteld omdat er nog een funderingsonderzoek gedaan moest worden. Daarover en over de resultaten van dit onderzoek staat vreemd genoeg nu niets in deze bewonersbrief. De KOO zette altijd al vraagtekens bij het voornemen van de gemeente om de Osdorperweg steviger te funderen en te verbreden, omdat de weg daarmee geschikt gemaakt zou worden voor zware vrachtwagens: “Dat zou vreemd zijn. Op de Osdorperweg geldt immers al sinds 1963 een inrijdverbod voor doorgaand vrachtverkeer. Die verbodsborden staan er niet voor niets. De ondernemers van de Osdorperweg beschikken uiteraard over ontheffingen van dat verbod. Alles is in het verleden dus administratief goed geregeld.

Dat de gemeente dat verkeersbesluit niet meer kan vinden, betekent niet dat het niet bestaat. Als ze het niet meer kunnen vinden, nemen ze het besluit desnoods opnieuw. Het is toch voor iedereen ook logisch dat doorgaand vrachtverkeer niet thuishoort op deze smalle dijkweg zonder vrijliggende fietspaden? Bovendien valt de Osdorperweg onder het Hoofdnet Fiets. Fietsers en zware vrachtwagens zijn nu eenmaal op het Hoofdnet Fiets een ongelukkige combinatie. Dan is dat stevige onderheien niet nodig of sterker nog: niet gewenst.

De gemeente geeft geen schriftelijke openheid wat voor werkzaamheden straks precies onder het groot onderhoud gaan vallen, maar wij vrezen het ergste. Wij hopen dat de nieuwe stadsdeelcommissie hier ‘bovenop’ gaat zitten en verspilling van gemeenschapsgeld en ondoorzichtig gesjoemel in achterkamertjes deze keer voorkomt. En hopelijk wordt de regie over de Osdorperweg daarna snel overgeheveld naar de gemeente.”

Vrachtwagen-corridor met hoge snelheden
Op 16 mei had Hans de Waal contact met omgevingsmanager Pim Leuverink over de geplande werkzaamheden. Leuverink gaf telefonisch wél openheid van zaken over de geplande werkzaamheden. Hans: “Nu is onofficieel dus wel bekend dat met het groot onderhoud de weg definitief verbreed en extra gefundeerd en daarmee een vrachtwagen-corridor wordt. Daardoor wordt het dus ook nóg gevaarlijker voor fietsers. Bovendien: met mooi nieuw asfalt en zonder adequate handhaving op de 30 km/u een nog betere racebaan, met nóg hogere snelheden en snelheidsverschillen tussen auto en fietsverkeer.” Ontsteld schreef Hans een Open Brief.

Stadsdeelcommissie: “Voer 30 km/uur in!”
Overal in Amsterdam wordt 30 km/uur ingesteld. Daar bovenop heeft de stadsdeelcommissie van Nieuw-West in zijn laatste vergadering zelfs nog twee moties aangenomen vóór het instellen van 30 km/uur én het weren van doorgaand verkeer op de Osdorperweg. De KOO: “Het zal toch niet zo zijn dat de Osdorperweg nu eerst nu nog – ten koste van de bermen – voor veel geld verbreed en geschikt gemaakt wordt voor zwaar vrachtverkeer? Oké, na deze werkzaamheden is het wegdek dan fietsveilig, maar als fietsers op hun Hoofdnet Fiets dan door het voortrazende (vracht)verkeer nog de berm in worden gereden, dan schiet je daar toch weinig mee op”, aldus de zeer bezorgde Klankbordgroep.

Zuidelijke deel Osdorperweg
De bewonersbrief meldt ook dat later nog geprobeerd wordt om ook het zuidelijke gedeelte van de Osdorperweg – tussen de Joris van den Berghweg en de Ookmeerweg – nieuw asfalt te geven. Bij het Onderweggetje is het volgens de gemeente nog onduidelijk of daar alleen de deklaag van het asfalt vernieuwd moet worden of dat ook de fundering hier moet worden vernieuwd.

Onbereikbaar Oud Osdorp
De KOO vraagt zich ook bezorgd af of het lintdorp Oud Osdorp in deze periode nog wel voldoende bereikbaar blijft voor de nooddiensten. En of de gemeente zich wel realiseert dat het groot onderhoud ook gevolgen heeft voor evenementen op de Polderheuvel: “Als er weer grote festivals op de Polderheuvel georganiseerd gaan worden, loopt de boel hier normaal gesproken meteen al vast. En met deze werkzaamheden zal dat helemaal het geval zijn. Realiseert de gemeente zich wel dat straks niet alleen de Osdorperweg dan immers is opgebroken, maar dat er ook eenrichtingsverkeer op de Tom Scheursweg geldt? Hopelijk houdt de gemeente nog wel het overzicht, maar wij vrezen – helaas uit ervaring – het ergste…”

Halve weg in december gereed
Het gaat voorlopig alleen om het onderhoud van de Osdorperweg tussen de Joris van den Berghweg en Halfweg. Over het net zo noodzakelijke onderhoud aan het zuidelijke deel van de weg doet de gemeente geen duidelijke uitspraken. Het groot onderhoud dat in juli van start gaat, had eigenlijk al in februari zullen beginnen, maar werd toen op het laatste moment afgeblazen.

Volgens de gemeente was uitstel toen noodzakelijk omdat “kabels niet op voorraad bleken te zijn en er onverwacht een funderingsonderzoek plaats moest vinden”. Over dat funderingsonderzoek zwijgt de gemeente nu. In de brief meldt de gemeente wél eind mei de resultaten van een ander onderzoek “naar de trillingen op de Osdorperweg” te gaan delen.

Zoals gebruikelijk voert de gemeente het werk in fasen uit, te beginnen met Fase 1 begin juli. Meestal beginnen dergelijke werkzaamheden na de bouwvak… Als alles volgens planning loopt, is de helft van de Osdorperweg eind november gereed.

Tamar Frankfurther; 17 mei 2022.

Meng-installatie Nieuwe Meer voorkwam blauwalg in 2021 niet

Trouwe zwemmers in de Nieuwe Meer wisten het allang: De dure anti-blauwalg-installatie in de Nieuwe Meer kon in zijn eerste jaar de vorming van blauwalg helaas niet tegengaan.

Toen er vorig jaar zomer tóch weer overlast van blauwalg in de Nieuwe Meer was, heeft het Hoogheemraadschap van Rijnland onderzoek gedaan naar de mogelijke oorzaak hiervan.

De natuurlijke oevers in De Oeverlanden zorgen ook voor een forse vermindering van blauwalg in het water van de Nieuwe Meer. Foto: Marijke Turksma.

Onvoldoende menging aan de randen
Verschillende mogelijkheden zijn bekeken en geanalyseerd. Uit het onderzoek komt naar voren dat de ondiepere zones langs de oever onvoldoende worden gemengd door de nieuwe installatie. In de diepere gedeeltes werd nauwelijks blauwalg aangetroffen. Daar was de menging dus wel voldoende was om vorming van drijflagen te voorkomen.

Uitbreiding systeem en hogere capaciteit
Rijnland: “Om de menging in de ondiepere zone te verbeteren zal het huidige systeem worden uitgebreid met een extra streng. De werkzaamheden op het water worden de komende weken uitgevoerd. De capaciteit van de compressor aan het Jaagpad (oostelijk deel) is aanzienlijk verhoogd.

De compressor aan de Oude Haagseweg (westelijk deel) is half april al uitgebreid. Met deze uitbreiding werkt de installatie krachtiger dan vorig jaar. Tezamen met de extra steng wordt hiermee de menging sterk verbeterd. Op basis van de ervaringen van komende zomer kijken we of verdere aanpassingen nodig zijn.”

4 mei 2022: De Dodenherdenking in Oud Osdorp weer georganiseerd

Na twee coronajaren kon de jaarlijkse Dodenherdenking bij het oorlogsmonument op de Osdorperweg in Oud Osdorp weer worden georganiseerd door Mia Kooter van de werkgroep Culturele Activiteiten en de Dorpsraad.

Scouting Phoenix uit Slotervaart verzorgde de erewacht en de vlaggenceremonie. Sander en Wiek droegen stemmige gedichten voor.

Aangezien dorpsraadlid Ray Kentie ziek was, las voorzitter Sjoerd Jaasma zijn tekst voor. Daarna sprak Luc Sermeus van de Pauluskerk de aanwezigen toe. Beiden benadrukten het belang van herdenken en van het koesteren van onze vrijheid. Beiden refereerden ook aan de nabije oorlog in Oekraïne.

Vrijheid is niet vanzelfsprekend in onze maatschappij anno 2022
Jaasma: “Net als in 1940 heeft de huidige oorlog in Oekraïne de Europeanen weer verrast. Dergelijke agressie leek toen en nu onvoorstelbaar. De verschrikkelijke beelden op het Journaal zorgen ervoor dat iedereen weer bij de les is. Hopelijk schudt dit ons wakker.”

Sermeus sprak in het verlengde hiervan juist over de vrede. Dat die niet vanzelfsprekend is. Dat er tijdens de oorlog grote offers zijn gemaakt voor onze vrijheid van nu. Hij uitte ook zijn zorgen over zorgelijke ontwikkelingen rond de persoonlijke vrijheden. Dat de ‘ik-vrijheid’ in onze samenleving anno 2022 steeds vaker boven de ‘gezamenlijke vrijheid’ wordt gesteld. Wij moeten de herinneringen aan de Tweede Wereldoorlog actief houden en niet onverschillig worden, maar bewust blijven van de waarde van de kostbare vrede.”

Het monument aan de Osdorperweg

Aan de Osdorperweg, tussen het oude dorp Osdorp en de Lutkemeerweg staat een monument dat herinnert aan slachtoffers uit de Tweede Wereldoorlog. Het is niet bekend wanneer en door wie het monument is geplaatst, maar het staat er waarschijnlijk al van kort na de Tweede Wereldoorlog.

Het monument bestaat uit een kleine obelisk op een voetstuk. Dit staat op een vierkante basis. Rond de basis is een sierstrook van kiezelstenen die op de vier hoeken wordt afgesloten door stenen zuiltjes met kettingen ertussen. Ervoor ligt een stenen tegel met een inscriptie in het Nederlands en het Engels.

Monument te Oud Osdorp

Op het monument zijn de namen vermeld van twee bewoners van Oud Osdorp die door oorlogshandelingen zijn gesneuveld. Petrus Franciscus Bierman sneuvelde in Oegstgeest, al op de eerste dag van de oorlog in Nederland, Jan Kars sneuvelde in het najaar van 1944, tijdens de bevrijding van Zeeuws-Vlaanderen.

Op 4 mei 2017 is voor het monument een tegel onthuld die herinnert aan een omgekomen Amerikaanse piloot die met zijn vliegtuig in 1943 neerstortte in een weiland nabij de Osdorperweg.

Tekst

De tekst op het voetstuk luidt:

“Gevallen voor het Vaderland

Petrus Franciscus Bierman

Geb. 8 dec. 1914

Gesneuveld en begraven

10 mei 1940 te Oegstgeest

Jan Kars

Geb. 20 april 1919

Overleden 20 oct. 1944

en begraven

te Waterlandkerkje

in Zeeland”

De tekst op de gedenktegel luidt
“Deze tegel herdenkt een Amerikaanse piloot van de US Army Air Force (USAAF). Op 8 oktober 1943 werd zijn P-47 Thunderbolt getroffen door een Duitse Jager. Hij stortte neer in de buurt van Amsterdam, raakte vermist en werd overleden verklaard. 2 LT Dover Chalmond Fleming jr. (1917), Piloot. Hij stierf voor onze vrijheid.

This plaque commerorates an American pilot of the US Army Air Force (USAAF). On October 8, 1943 he got missing when his Thunderbolt bomber, hit by a German fighter, crashed in the surroundings of Amsterdam. He is regarded as killed in action. 2 LT Dover Chalmond Fleming jf. (1917). He sacrificed his life for our freedom.”

Wijzigingen
In 2008 is het monument na herprofilering van de Osdorperweg opgeknapt. De tekst is opgefrist en de verdwenen kettingen werden vervangen door vier nieuwe. In 2018 is de gedenktegel verder aangepast.

 

De geschiedenis

Het monument aan de Osdorperweg te Amsterdam (gemeente Amsterdam) herinnert aan twee Osdorpse militairen en een geallieerde piloot.

De namen van de slachtoffers luiden: Petrus Franciscus Biermans, Dover Chalmond Fleming jr., Jan Kars.

Piet Bierman
Piet Bierman (Sloten, 8-12-1914) woonde met zijn ouders en de andere kinderen aan de Osdorperweg 565. Op 9 mei 1940 kreeg hij plotseling de oproep zich bij zijn regiment in Lisse te voegen. In die nacht begon de Duitse overval. Het eerste Regiment Infanterie (I-1 RI) moest Den Haag verdedigen en rukte op naar Rijnsburg. Bierman hoorde bij de mitrailleurcompagnie (MC). In Oegstgeest, op de Valkenburgseweg, werd de colonne aangevallen door een Duits vliegtuig. Piet en negen anderen raakten zwaar gewond. Een Fries sterft ter plekke. De anderen korte tijd later. Piet overlijdt diezelfde dag in het Militair hospitaal in Oegstgeest. Hij werd op 14 mei begraven bij het Groene Kerkje ter plaatse. Daar bleef zijn lichaam tot 22 december 1977, toen het werd bijgezet op het Ereveld Grebbeberg.

Dover Ch. Fleming jr.
Dover Chalmond werd in 1917 in de Amerikaanse staat Mississippi geboren, in Calhoun County. Zijn vader droeg dezelfde naam, zijn moeder heette Jerusha en hij had twee zussen, Ila en Elvira, en een broer, Fester. Tweede luitenant Fleming nam vanuit de Engelse basis Holesworth op 8 oktober 1943 deel aan de alles-of-niets aanval, op het Duitse Bremen. Hij hoorde bij het 63e squadron, de 62e fighter group van de Amerikaanse luchtmacht (USAAF). De P-47 Thunderbold is een zware jager-bommenwerper en heeft maar 1 bemanningslid. Deze keer vloog Fleming in de kist van zijn kapitein, William H. Janson. Boven het IJsselmeer werd hij door een Messerschmitt 109 beschoten. Dovers collega Kidd Hofer haalde dat toestel neer, maar Fleming kon niet verder. Hij haakte af van de formatie en crashte. Sinds 1979 werd gedacht dat de crash bij de Osdorperweg was, maar na recent onderzoek van Jon van der Maas (SGLO) bleek dat een vergissing te zijn.  Fleming werd geregistreerd als Missed in Action (MIA). Op 14 augustus 1945 werd zijn dood administratief vastgesteld. Dover Chalmond Fleming jr. wordt op de Amerikaanse begraafplaats Margraten herdacht op de Muur der Vermisten.

Jan Kars
Jan werd op 20 april 1919 geboren als zoon van Tonia Kars. Haar latere man, Klaas Duijster, erkende Jantje en deze groeide met acht broers en zussen op aan de Osdorperweg 496. Maar zijn naam bleef Kars. Jan was lang en had opvallend rood haar. Hij zong graag, en was lid van de jongelingsvereniging en het jongerenkoor van de hervormde kerk in Sloten, waar hij ook belijdenis deed. Jan werkte eerst aan het onderwegje van de Osdorperweg bij tuinderij van Berkel. Na zijn militaire dienst bij het paardenvolk; kwam hij in bij de Koninklijke Marechaussee terecht. Deze stationeerde hem in Oostburg, Zeeuws Vlaanderen. Voor hij eind juli 1940 hierheen vertrok ging Jan in ondertrouw met zijn katholieke verloofde, Ans Kruissen. Een brief uit de marechausseekazerne van Oostburg van mei 1945 schrijft dat Jan lang ondergronds werkte. Zijn zuster Greet zei dat Jan joodse gevangenen op weg naar Vught had helpen ontsnappen. Jaap Gerritsen (1922), ondergedoken bij een zus van Jans moeder, weet dat Jan onderduikers van Rotterdam naar Groningen moest brengen. Als politieman kon hij dat makkelijker doen dan een ander. Kars zat in het verzet maar vertelde er weinig van. Hij wordt echter bekend; als hij op 4 augustus 1944 meewerkt aan de overval op het distributiekantoor van Oostburg. Hij zorgt voor de sleutel van de kluis en zet de achterdeur van het kantoor open. Daarna duikt hij in Oostburg onder. Zijn besluit om in oktober 1944, samen met boer de Bruyne en verzetsvrouw Francien de Zeeuw, door de vuurlinie bij Waterlandkerkje te gaan betekent het einde van zijn leven. De drie wilden de geallieerden waarschuwen hun boerderij met zo’n 80 gevluchte burgers niet te bombarderen. Onderweg werd een granaat naar hen gegooid. Alleen Jan werd geraakt en kwam om het leven. Na de bevrijding van West-Zeeuws-Vlaanderen werd Jan Kars begraven in Waterlandkerkje en afgebeeld als prominent lid van partizanengroep De Vos. Francien de Zeeuw, die kort daarna de eerste vrouwelijke militair (MARVA) werd, sprak vaak over hem. Zijn lichaam werd in 1946-1947 overgebracht naar het kerkhof bij de hervormde kerk van Sloten. Op 29 juni 1970 werden zijn stoffelijke resten bijgezet op het Nationaal Ereveld Loenen. 

Oprichting
Het is niet geheel duidelijk wanneer en door wie het monument is opgericht. Omdat de stoffelijke resten van Jan Kars waarschijnlijk in de loop van 1947 zijn overgebracht van Waterlandkerkje (Zeeuws-Vlaanderen) naar de begraafplaats bij de Nederlands-Hervormde kerk van Amsterdam-Sloten, moet het monument van voor die tijd zijn. Oude bewoners van Osdorp denken dat het monument werd gesticht door het Oranjecomité.

Op 4 mei 2017 is door het 4-5 mei comité Oud-Osdorp in aanwezigheid van adoptievrienden van de Amerikaanse begraafplaats te Margraten door de Amerikaanse consul David McCawley een gedenktegel gelegd voor Dover Chalmond Fleming jr.

Locatie
Het monument aan de Osdorperweg bevindt zich op de hoek van de Osdorperweg en Lutkemeerweg te Amsterdam (gemeente Amsterdam).

Bronnen
* Traces of War. ‘Monument PF Bierman en J Kars‘ (hwww.tracesofwar.nl)
* Jon van der Maas, artikel over de noodlandingen in 1941 en 1943 aan de Osdorperweg in: Bulletin van de Studiegroep Luchtoorlog (zie www.studiegroepluchtoorlog.nl);
* Pim Ligtvoet, In de schaduw van de oorlog. 1940-1945 in de polders van Amsterdam Nieuw-West. Stichting de Driehoek; 2015. ISBN 
9789490586164;
* Pim Ligtvoet, Osdorper Jan Kars (1919-1944), partizaan in Zeeuws-Vlaanderen. In: Tijdschrift – Bulletin van de Heemkundige Kring West-Zeeuws-Vlaanderen, 11/2/42, juni 2016 (p.15-39).

Informatie en tekst ontleend aan: Amsterdam, Monument aan de Osdorperweg (www.4en5mei.nl)

Zie ook:  (www.slotenoudosdorp.nl)

Stand van zaken verkeersmaatregelen Sloterweg

Nadat de gemeenteraad op 26 januari 2022 zijn voorkeur had uitgesproken voor Variant 2A om doorgaand verkeer voortaan via het Plusnet Auto naar de snelwegen te leiden, werd het stil.

Sindsdien is de ambtelijke projectgroep hard aan de slag gegaan om uit te zoeken hoe Variant 2A zo snel mogelijk gerealiseerd kan worden en hoe de door de gemeenteraad aangenomen moties kunnen worden opgepakt.

Binnenkort start de gemeente de procedure voor het nemen van het verkeersbesluit om op de Langsom en Plesmanlaan (tussen de Sloterbrug en de rotonde) 30 km/uur als maximumsnelheid in te kunnen voeren. Ondertussen gaat de gemeente alvast plannen maken voor de weginrichting die bij deze status hoort. Mogelijk wordt hier dan gekozen voor het plaatsen van verkeersdrempels.

Nog onduidelijk wanneer de camera’s precies gaan komen
Over de precieze datum waarop Variant 2A kan worden ingevoerd, valt nu nog niets te zeggen. De ambtelijke projectgroep doet er alles aan om dit zo snel mogelijk voor elkaar te krijgen. Er is echter een aantal puzzels dat eerst moet worden opgelost, zoals uit het onderstaande blijkt.

Verkeersmaatregelen Sloterweg West
Omgevingsmanager Bernard Kroeger: “Zolang al dat autoverkeer nog over de Sloterweg rijdt, is het vooral voor de zeer drukke westtak van de smalle weg van belang om tenminste de bebording op korte termijn aan te passen. Ik hoop dat de bebording op de Sloterweg tussen de dorpskern en de rotonde uiterlijk in de eerste helft van mei 2022 nóg duidelijker maakt dat hier een 30-km regime geldt. Later willen we ook een gevaarlijke plek op de Sloterweg beter markeren. Het gaat om de locatie waar voetgangers vanaf de Peilscheidingskade (in Nieuw Sloten) de Sloterweg op lopen. We gaan daar stippellijnen op het wegdek aanbrengen. Dat kunnen we doen zonder dat we daarvoor eerst een verkeersbesluit moeten nemen. Zo besparen we veel rompslomp die bij het nemen van een verkeersbesluit komt kijken. Ik kan nu nog niet beloven wanneer deze werkzaamheden precies uitgevoerd gaan worden.”

Op de oosttak van de Sloterweg, waar nu nog altijd 50 km/uur als maximum-snelheid geldt, zullen geen verkeersmaatregelen worden getroffen: “We moeten als projectteam onze prioriteiten stellen. We kunnen niet alles tegelijk oppakken. Als Variant 2A straks van kracht is, dan wordt het ook op de rustigere oosttak van de Sloterweg – zonder vrijliggende voet- en fietspaden – veilig. Om dat zo snel mogelijk voor elkaar te krijgen, moeten we helaas keuzes maken”, zo vertelt Kroeger.

30 km-maatregelen op Langsom / Plesmanlaan, Vrije Geer en Ditlaar
Als onderdeel van de in te voeren Variant 2A wordt 30 km/uur de maximum-snelheid op een aantal wegen. Het gaat om: de Plesmanlaan / Langsom tussen de rotonde bij de Baden Powellweg en de Sloterbrug en de hele Vrije Geer en de Ditlaar. Hiervoor moet wel een officieel verkeersbesluit genomen worden. De uitgebreide procedure hiervoor start op korte termijn. “Terwijl de aanvraag voor dat verkeersbesluit loopt, gaan we een pakket van verkeersmaatregelen voor op die wegen samenstellen. Misschien is het mogelijk om hier met verkeersdrempels te gaan werken. Anders dan op de smalle veendijk, die de Sloterweg is, is dat hier wel mogelijk. Zodra de portefeuillehouder Verkeer van stadsdeel Nieuw-West en de wethouder Verkeer hun goedkeuring aan deze plannen hebben gegeven en de gemeenteraad op de hoogte is, volgt meer informatie. Als het verkeersbesluit in de loop van de zomer dan officieel is, kunnen we daar snel beginnen met het aanpassen van de inrichting die hoort bij 30 km-wegen”, legt de omgevingsmanager uit.

Moties van de gemeenteraad
De gemeenteraad heeft gelijktijdig met het aannemen van Variant 2A ook een aantal moties aangenomen. Deze moties maken het werk voor de ambtelijke projectgroep lastig, omdat deze moties elkaar weerspreken en ook gedeeltelijk strijdig zijn met Variant 2A. De wethouder zal hierin keuzes moeten maken en deze gaan voorleggen aan de gemeenteraad. Tot de politiek hierover knopen heeft doorgehakt, kan omgevingsmanager Kroeger hier als ambtenaar nog over niets over zeggen. Zodra dat wél kan, volgt uiteraard meer informatie.

Ontheffingen: technisch en juridisch complexe puzzel
Dát er twee camera’s op de Sloterweg en twee op de Laan van Vlaanderen komen, staat vast. Alle adressen in Sloten en Nieuw Sloten blijven ook dan nog voor iedereen bereikbaar, maar niet meer via de kortste route. En er komen ook zeker duidelijke borden die automobilisten zonder ontheffing waarschuwen om vooral niet langs de camera’s te rijden. Voor alle motorvoertuigen geregistreerd in Sloten en Nieuw Sloten gaan toegangsregelingen voor één of meer camera(‘s) gelden.

Bernard Kroeger: “We zijn er nog niet uit voor welk systeem het beste gekozen kan worden. We hebben nu een notitie in voorbereiding waarin we de voor- en nadelen van verschillende oplossingen uitwerken. Weet dat we alle toezeggingen en opmerkingen uit de inspraak hierin meenemen. Deze notitie gaan we dit voorjaar aan de wethouder voorleggen. Pas als de politiek hier een keuze in heeft gemaakt, kunnen wij als projectgroep verder. Helaas kan ik hier dus nu nog niets over melden, maar zodra dat wel kan, laat ik zeker snel van me horen!”

Tamar Frankfurther; 29 april 2022.

Nieuwe gebiedsmakelaar voor heel Sloten

Sinds enkele maanden is Nikki Weeling als gemeentelijk contactpersoon voor het Dorp Sloten, de Sloterweg, Sportpark Sloten, Rieker Business Park, De Oeverlanden en Nieuwe Meer aan de slag gegaan.

Nikki Weeling is een ervaren gebiedsmakelaar, die hiervoor ruim zes jaar werkzaam was voor Landelijk Oud Osdorp, de bedrijventerreinen en voor de Punt, het aangrenzende gebied in Osdorp.

Grote betrokkenheid bij Sloten
“Het was tijd voor een overstap naar een ander gebied”, zo laat de enthousiaste gebiedsmakelaar weten “en ik vind het erg leuk dat ik nu kennismaak met de andere kant van het landelijke gebied van hetzelfde staddeel. Sinds ik hier op Sloten rondloop, merk ik meteen al dat hier veel actieve bewoners zijn die zich inzetten voor het dorp. Dat is geweldig. Je voelt de sociale samenhang hier. Ik kan mij voorstellen dat het, als vertegenwoordiger van de gemeente, ook best een uitdaging gaat worden. Na mijn eerste ontmoetingen weet ik al dat veel bewoners hier graag proactief meedenken met van alles en nog wat en ook al veel kennis en ervaring hebben met de gemeente. Soms in goede zin; soms niet. Ik ga er vanuit dat ik mijn steentje bij kan dragen om de contacten met de gemeente zo goed mogelijk te laten verlopen.”

Landelijk gebied Sloten eindelijk weer bij elkaar
Naast het Dorp Sloten en de Sloterweg, is Nikki ook gebiedsmakelaar voor het De Sloterweg, Sportpark Sloten, het Rieker Business Park en voor De Oeverlanden. Die gebiedsindeling lijkt heel vanzelfsprekend en is dat ook. Maar, sinds de invoering van het stadsdeel Osdorp in 1981, is dit de eerste keer dat de gemeente weer oog heeft voor het logische verband tussen die gebieden. Het is goed voor het landelijke gebied dat de gemeente al deze gebieden en vooral de Slotense dorpskern en de Sloterweg weer onder één gebied schaart.

Veel veranderingen op stapel
“In en rond mijn werkgebied gaat de komende periode ook veel spelen”, zo legt Nikki uit, “en dat maakt het nog waardevoller om hier in de komende gebiedsmakelaar te mogen zijn. Er staan namelijk veel ontwikkelingen op stapel in bijvoorbeeld De Oeverlanden en het Schinkelkwartier. Die ontwikkelingen gaan vast ook invloed hebben op de bewoners rondom deze gebieden. Ik speel er graag een rol in om die inpassing zo goed mogelijk te laten verlopen.”

Bellen, mailen, langskomen in het Politiebureautje
Nikki is bereikbaar voor vragen en/of opmerkingen. Iedereen kan haar bereiken op 06 13 79 90 96 of mailen. Maar de kans is ook groot dat u haar tegenkomt in het gebied. Met collega’s en partners zal Nikki samen en apart rondes maken door het gebied. Daarnaast is Nikki samen met wijkagent Maurice Groenen bereikbaar tijdens het inloopspreekuur in het monumentale politiebureautje aan het Slotense Dorpsplein. Voorlopig is dat op iedere eerste dinsdag van de maand van 13 tot 14 uur. Misschien dat dat later gaat veranderen, maar al het nieuws daarover komt in de Nieuwsbrief te staan.

Tamar Frankfurther; april 2022.

Onzekere toekomst veerpont tussen De Oeverlanden en Amsterdamse Bos

Het vaarseizoen van de veerpont van rederij Oeverloos begint normaal gesproken half april.

Voorlopig gaat veerpont Helena echter niet varen. De reden? Geldgebrek. De subsidieregeling is gestopt en daardoor ontbreekt nu de helft van het bedrag dat nodig is om de pont in de vaart te houden.

De Helena (varend industrieel erfgoed uit 1956) in betere tijden. Tijdens het paasweekend was de pont even in de vaart om wachtenden niet teleur te stellen.
Foto: Erik Swierstra.

Volledige subsidie is essentieel
In de afgelopen jaren betaalde de gemeente € 40.000,- per jaar. De helft kwam uit het reguliere budget van het Amsterdamse Bos. De andere helft werd de afgelopen drie jaar betaald uit het project ‘Ontwikkelvisie Landschapspark Oeverlanden’. Eigenaar Klijn geeft aan dat het met de overgebleven helft van de subsidie en de inkomsten van de passagiers (retourtje € 1,-) niet mogelijk is om de pont te laten varen. Ook niet af en toe, omdat de basiskosten overeind blijven. De boot moet immers ook worden onderhouden en verzekerd. De diesel en de schippers moeten ook worden betaald.

De gemeente geeft in de Ontwikkelvisie juist aan hoe belangrijk het is dat De Oeverlanden beter bereikbaar worden. Wethouder Egbert de Vries wil de pont wel in de vaart houden, maar heeft nog geen langetermijnoplossing gevonden om de kosten van de verbinding structureel te dekken. Ook in stadsdeel Nieuw-West is er nog geen potje voor gevonden.

Veerpont Ome Piet vaart wel
Het kleine voet- en fietsveerpondje tussen Nieuwemeerdijk 337 in Badhoevedorp en Pannenkoekenboerderij Meerzicht vaart wel op weekenden en feestdagen. Voor de meeste fietsers en wandelaars ligt dit echter te ver uit de route.

Tamar Frankfurther; 22 april 2022.

Zie ook: