Terugblik op ontstaan verschillende maaivelden en inrichting Lies Bakhuyzenlaan

Na de consternatie over het bouwproject op de locatie van de voormalige Garage Kuykhoven volgde ook ‘een soap’ over de daarop volgende herinrichting van de Lies Bakhuyzenlaan.

Hieronder volgt een beknopte terugblik op wat er op die smalle laan de afgelopen periode heeft plaatsgevonden.

Belofte: aflopend maaiveld
Tijdens het inspraaktraject over de nieuwbouwplannen op de kavel Kuykhoven heeft de stedenbouwkundige van de gemeente herhaaldelijk en overduidelijk met de Dorpsraad Sloten-Oud Osdorp en de Werkgroep Sloten afgesproken dat de nieuwbouw deze keer wél op het oude maaiveld gebouwd zou worden. Daarmee zouden de oude dorpse structuren – zoals beschreven in de Cultuurhistorische Verkenning Sloten en vermeld in het bestemmingsplan en in de onderbouwing over de aanwijzing van het Beschermd Dorpsgezicht Sloten – worden gevolgd. Het is ook niet meer dan logisch dat dat de nieuwbouw vanaf de Sloterweg – feitelijk een dijk – de omliggende bestaande bebouwing zou volgen. En  dus zou aflopen naar een lager maaiveld op het achterland.

Reeds in december 2023 wezen de Slotenaren de gemeente erop dat het maaiveld van de nieuwbouw te hoog was en later voor problemen bij de bestrating van de smalle Lies Bakhuyzenlaan zou zorgen.

Gemeente had oog- en oorkleppen op
De Slotenaren zagen echter dat de niet anders te interpreteren toezeggingen van de gemeente hierover haaks stonden op wat zij in de praktijk waarnamen. Dus deelden zij bezorgd – zelfs al voordat de feitelijke bouw was gestart – meteen hun zorgen over het hogere maaiveld op de bouwkavel. Dit werd telkens afgedaan als “dat zand zal nog inklinken”. Sommige Slotenaren bleven hier vasthoudend aandacht voor vragen en kregen van gemeenteambtenaren zelfs het verbod hierover nog contact met hun op te nemen. En toen de bouw echt startte kregen zij keer-op-keer te horen “dat de nieuwbouw echt goed zou aansluiten op het maaiveld van de bestaande bebouwing”.

De zorgen onder de Slotenaren namen daarna alleen maar toe. Ondertussen kregen zij nergens en bij niemand gehoor. Met hun vooruitziende blik vroegen zij zich al in een vroeg stadium al af wat dit hogere maaiveld zou betekenen voor de toekomstige bestrating van de smalle Lies Bakhuyzenlaan. Het feit dat aan de overkant van de smalle ‘steeg’ vier kwetsbare niet onderheide monumentale arbeiderswoningen staan maakt hun zorgen alleen maar groter.

Aanleg te hoge en smalle laan met muurtjes stilgelegd
Toen de nieuwe huizen eenmaal waren afgebouwd, kreeg ook de gemeente door dat er iets was misgegaan en dat de nieuwbouw deels op een veel te hoog maaiveld is gebouwd. Medewerkers van het Ingenieursbureau van de gemeente Amsterdam besloten zomaar en meteen tot een praktische herinrichting van de laan. Het is niet bekend of zij hierover van tevoren contact hebben opgenomen met hun collega’s, die veel afweten van stedenbouw en de regels voor het beschermde dorpsgezicht. De redactie vermoedt van niet. Wat wel vaststaat is dat de medewerkers van het Ingenieursbureau hun inrichtingsplannen niet van tevoren hebben afgestemd met de Dorpsraad, de Werkgroep Sloten of met omwonenden.

Hoe dan ook: de medewerkers van het Ingenieursbureau constateerden het oplopende hoogteverschil en startten in juni 2025 – niet gehinderd door kennis over de cultuurhistorische eisen in het beschermde dorpsgezicht – met de herinrichting van de laan. Aan weerszijden van de rijweg plaatsen zij foeilelijke betonnen muurtjes, die totaal niet passen in het beschermde dorpsgezicht. En dat niet alleen: ze plaatsten die muurtjes ook nog eens op het hoge maaiveld van de nieuwbouw. Dat daarmee een deel van de enkelsteense muren van de monumentale kwetsbare arbeiderswoningen langs de laan onder het maaiveld zouden verdwijnen ,deed er blijkbaar niet toe. Bovendien werd de rijweg hierdoor te smal, kon niemand meer schadevrij naar parkeerplaatsen rijden en weken deze indeling en stijl volkomen af van de eigen gemeentelijke bestratingsregels volgens de zogenaamde ‘Puccinimethode’.

In juni 2025 plaatste het Ingenieursbureau van de gemeente Amsterdam zonder enig overleg – en in strijd met alle welstandsregels – aan weerszijden van de laan lelijke betonnen muurtjes.

Na heftige protesten van de Werkgroep Sloten en omwonenden heeft de gemeente het werk stilgelegd en verklaarde een woordvoerder van de gemeente dat er inderdaad “iets was misgegaan”. Deze liet verder weten dat “alleen de aanleg van kabels en leidingen voorlopig verder zou gaan”. De muurtjes aan de kant van de arbeiderswoningen werden verwijderd. Die voor de nieuwbouw bleven staan. Daardoor liepen veel voertuigen bij het nemen van de krappe bocht naar de parkeerplaatsen achter de nieuwbouw en naar de privéparkeerplaatsen schade op. Daarna volgde een lange periode vol onduidelijkheid, onbegrip en non-communicatie vanuit de gemeente. Bovendien werd er telkens een nieuwe projectleider van het Ingenieursbureau op het project gezet.

De muurtjes aan de kant van de nieuwbouw bleven staan en veroorzaakten flink wat schade aan voertuigen, 26 september 2025.

Gootloze bestrating aflopend naar arbeiderswoningen
Daarna gebeurde er weer maanden niets en werd ook niet meer gereageerd op de herhaalde informatieverzoeken van omwonenden. Tot het moment dat het Ingenieursbureau van de gemeente – wederom zonder enige communicatie vooraf – op 26 februari de smalle laan tussen de Sloterweg en Tuinpark V.A.T. opeens tijdelijk ging bestraten. Aan de ene kant was dat fijn omdat de blubbertroep van de zandweg daarmee niet meer de woningen in werd gelopen. En Tuinpark V.A.T. beter bereikbaar werd. Maar de werkzaamheden – vooral het aantrillen van de tijdelijke stenen – zorgden wel opnieuw voor trillingen in de naastgelegen stokoude monumentale arbeiderswoningen.

Tot ongenoegen en onbegrip van de bewoners van deze niet onderheide woningen is deze tijdelijke bestrating bewust aflopend naar hun woningen aangelegd. De aannemer die deze werkzaamheden begin 2026 aanlegde vond het zelf ook vreemd dat de laan niet de andere kant op afliep. En liet aan de bezorgde Slotenaren weten dat hij dit ook vreemd had gevonden en bij zijn opdrachtgever had geïnformeerd of dat wel klopte. Dat was het geval en zij moesten dus de opdracht van de gemeente precies zo uitvoeren.
Daarnaast vond iedereen het onbegrijpelijk dat daar bovenop ook een goot of kolken (putten) in de tijdelijke weg ontbraken. Al het regenwater stroomt dus tot op de dag van vandaag in de funderingen van de vier monumentale panden. Het is de bewoners van de arbeiderswoningen noch de Werkgroep Sloten tot nu toe gelukt om aandacht te krijgen van de gemeente over deze onwenselijke situatie.

De huidige – tijdelijke – bestrating zal vermoedelijk blijven liggen tot de laan volgens het nieuwe ontwerp zal worden gestraat. Te zien is dat er geen goot is én dat het wegdek afloopt richting de kwetsbare arbeiderswoningen, 17 maart 2026.

De eigenaren van de arbeiderswoningen zijn bezorgd wat dit tot nu toe met hun funderingen heeft gedaan. Bovendien vrezen zij komende zomer de forse regenbuien, die een vast onderdeel van het veranderde klimaat vormen. De eigenaren van de stokoude woningen hopen dat de gemeente op korte termijn alsnog tijdelijke maatregelen zal treffen.

Ondanks zinloze dure mediation toch oplossing
Ondertussen ging de gemeente niet werken aan een goede oplossing van dit probleem, maar werd er tot verbazing van iedereen een mediationbureau door de gemeente ingehuurd “om de zaak vlot te trekken”. De redactie heeft niemand kunnen vinden die snapt waarom de gemeente hiertoe heeft besloten. Want waarom zouden er voor de inrichten van de openbare ruimte externe experts ingehuurd moeten worde? “Misschien zijn die lui goed in ruzies beslechten, maar ze weten toch niets van stedenbouw? Of van de geldende veiligheidsregels en de ruimtelijke eisen die worden gesteld aan de openbare ruimte in het beschermde dorpsgezicht?”

Vergunde situatie nu zo goed mogelijk oplossen
Gaandeweg kwam boven water hoe het heeft kunnen gebeuren dat de nieuwbouw – niet als voorgeschreven – is gebouwd op het aflopende maaiveld. De afdeling Vergunningen van stadsdeel Nieuw-West heeft bewust of onbewust goedgekeurd dat de ontwikkelaar alle woningen op het hogere maaiveld van de Sloterweg mocht bouwen. Het is niet bekend of dit besluit van tevoren is afgestemd met de afdeling Stedenbouw, die daar vermoedelijk – als hoeder van het beschermde gezicht – niet mee zou hebben ingestemd. Los hiervan is het de vraag hoe dit heeft kunnen gebeuren en wat voor procedures hier normaal gesproken voor bestaan. De redactie bespreekt dit en stelt hierover haar vragen een apart artikel.

Terug naar het mediationtraject: dat heeft ongetwijfeld geleid tot vertraging. Maar gelukkig hebben de ambtenaren Stedenbouw en de technici van het Ingenieursbureau ondertussen niet stilgezeten en het heft weer in handen genomen. De medewerkers met technische en stedenbouwkundige expertise zijn gezamenlijk aan de slag gegaan om een zo passend mogelijk inrichtingsontwerp te vinden. Zij namen hierover contact op met de bewoners van de nieuwbouw, de ontwikkelaar en diens aannemer en de Werkgroep Sloten. Daarna legden zij een voorstel voor het ontwerp op tafel. In het verdere traject hebben deze ambtenaren serieus geluisterd naar hun inbreng en de plannen hierop aangepast.

Uitgangspunt hierbij was dat er gedeald moest worden met de vergunde situatie. Ook nu er geen sprake is van het voorgeschreven aflopende maaiveld, moest de Lies Bakhuyzenlaan toch echt worden aangestraat. Nu was het zaak om de verschillende maaivelden aan weerszijden van de laan zo goed en voor het dorp passend mogelijk bijeen te brengen.

Ingewikkelde puzzel is gelegd
Deze opdracht bleek een uitdagende puzzel voor de gemeente. Dat kwam mede doordat de zes nieuwbouwwoningen aan de Lies Bakhuyzenlaan voor hun huizen een stukje eigen grond hebben.

Aangezien in deze fase wel sprake was van open en wederzijds respectvol overleg is klus nu – naar mening van de Werkgroep Sloten – optimaal is geklaard. De afgevaardigde die namens de werkgroep met de gemeente heeft ‘onderhandeld’ beschouwt het eindresultaat als “onder de gegeven omstandigheden het maximaal haalbare. Het is gelukt om beide maaivelden te verbinden. En de inrichtingsplannen passen – als ook de eigen grond inderdaad passende bestrating zal krijgen – goed in het beschermde dorpsgezicht. Met deze inrichting zullen de kwetsbare monumentale arbeiderswoning misschien wel beter worden beschermd dan in het verleden toen de garage er nog stond. En er is voldaan aan de huidige veiligheidseisen.”

De ontwerpplannen hebben nog geen definitieve status, maar het lijkt er dus op dat de Lies Bakhuyzenlaan uiteindelijk op een voor Sloten passend wijze opnieuw zal worden ingericht. En dat alle losse eindjes netjes worden afgehecht en alles goed zal komen. Nou ja, alles?

Eind juni is het dure mediationtraject nog altijd niet afgerond. Wat de omwonenden betreft “hoeven zij hun dure eindrapportage niet meer te maken”.

Tijdelijke bestrating slecht voor arbeiderswoningen
Ondertussen vrezen de eigenaren van de arbeiderswoningen komende zomer nog wel de verwachte stortbuien. Die lijken tegenwoordig namelijk vaste prik in het veranderde klimaat. En de tijdelijk ingerichte laan heeft geen goten noch kolken én loopt af naar hun monumentale kwetsbare huizen. Dat is desastreus voor de funderingen van de niet onderheide woningen. Daarnaast hebben de arbeiderswoningen ook aantoonbare schade opgelopen tijdens het versneld droogmaken van de bouwkavel, het bouwproces zelf en werkzaamheden aan de Lies Bakhuyzenlaan. Ook daarover lopen de eigenaren van de vier woningen nog altijd aan tegen de spreekwoordelijke muren.

Tekst en foto’s: Tamar Frankfurther, 27 juni 2026.

* Zie ook: Optimalisatie Lies Bakhuyzenlaan op lage maaiveldniveau.

* Zie ook: Tijd om het vergunningsverleningstraject door te lichten?